Monitoring

Natuurpunt houdt de vinger aan de pols over de toestand van de natuur in Vlaanderen. In onze natuurgebieden doen we dit door herhaalbare cijfers te verzamelen via monitoring.

Onder monitoring verstaat Natuurpunt niet enkel het opvolgen van de fauna en flora (biodiversiteit), maar ook van het gevoerde beheer, de vegetatiestructuur en de abiotiek. Om de verzamelde cijfers vergelijkbaar te maken tussen gebieden, gebruiken we zoveel mogelijk gestandaardiseerde methodes.

Gebiedseigen vragen zoals: neemt de soortenrijkdom van onze graslanden toe; daalt de dominantie van ruigtesoorten of verstoringsindicatoren; levert begrazing de gewenste resultaten; zit onze bosbalans goed? kunnen door monitoring worden beantwoord. Door gestandaardiseerd te werken, kunnen ook vergelijkingen tussen gebieden worden gemaakt. Hiertoe worden schema’s op maat opgesteld en ondersteunen de diensten Natuurpunt Studie en Natuurpunt Beheer de vrijwilligers met handleidingen, methodieken en invulformulieren.

De belangrijkste ‘producten’
	Monitoringplan: Samen met de jaarrapportage en de begroting, wordt vanaf 2010 ook een monitoringplan opgevraagd. Hierin staan de onderzoeken en monitoringmodules die in het gebied werden of zullen worden uitgevoerd, met aanduiding van de herhaling en de uitvoerder. Dit vormt de basis voor een goede planning van de monitoringinspanningen. In het monitoringplan kan je ook aangeven dat je jouw gebied graag wil laten onderzoeken op soortgroepen waarvoor je niet de juiste kennis in huis hebt. Op basis hiervan kunnen werkgroepen of vrijwilligers gezocht worden om (in overleg) het gebied hierop te onderzoeken. Download hier een sjabloon van een monitoringplan
	Basismonitoring: De multisoortenlijst en de opvolging van het reguliere beheer vormen samen de basismonitoring en worden voor elk natuurgebied opgevraagd. Multisoortenlijst: Voor elk natuurgebied wordt een beperkte lijst opgesteld van op te volgen soorten, op basis van de aanwezige natuurtypes. Hiervan wordt jaarlijks minimaal de aan- of afwezigheid genoteerd. Wie aantallen kent, kan die ook melden. Opvolging regulier beheer: Vanaf 2009 wordt elk beheerteam gevraagd om het uitgevoerde beheer wat meer systematisch te noteren. Hiervoor is een digitaal invulformulier beschikbaar. Sommige beheerteams delen dit document met elkaar via Google Docs, zodat verschillende personen dit kunnen raadplegen en aanvullen.
	Standaardmonitoring: Vrijwilligers met een meer gespecialiseerde kennis worden aangemoedigd om welbepaalde soortengroepen (vogels, dagvlinders, amfibieën, planten, spinnen,...) op te volgen volgens verschillende modules. Goed onderzochte gebieden kunnen aansluiten bij de meetnetmonitoring, dat bestaat uit een reeks van vaste monitoringmodules.
	Raadpleeg de handleidingen en invulformulieren
Contact monitoring@natuurpunt.be Wouter Vanreusel: 015-297213 | Pieter Hendrickx:  015-770179 | Kevin Lambeets: 015-770151