In dit beemdengebied banen meanderende beekjes zich een weg tussen de omliggende Diestiaanheuvels (Luienberg en Blakenberg). Het Papenbroek herbergt veel zeldzame soorten die overal bedreigd of verdwenen zijn. In 1253 behoorde het Papenbroek toe aan de abdij van Sint-Truiden. De paters of ‘papen’ hadden het voor het zeggen in het gebied, vandaar de naam’. Centraal in het Papenbroek ontspringt een bekoorlijk watertje, Gele gracht, gevoed door helder, heel zuiver kwelwater. De naam ‘Gele Gracht’ wordt in oude documenten ‘Geilengracht’ genoemd. Het woord ‘geil’ had vroeger de betekenis ‘vruchtbaar’ of ‘welig’. Het Papenbroek bestaat uit een aaneenschakeling van natte graslanden, ruigten, bos en kleine waterpartijen (voormalige turfputten). De bloemrijke laagveenhooilanden van weleer worden opnieuw in ere hersteld. Sinds enkele jaren zetten Hebridean-schapen, wat één van de oudste schapenrassen van Europa is, hun beste ‘pootje’ voor.
Vermeld projectnummer 9908 Papenbroek bij elke gift voor dit natuurgebied op rekeningnummer 293-0212075-88 (IBAN = BE56 2930 2120 7588, BIC = GEBABEBB). Vanaf 40 euro wordt een fiscaal attest afgeleverd.