Dossier Jacht

Minister Schauvliege heeft een nieuwe beheervisie goedgekeurd voor het everzwijn in Vlaanderen. Tot nu toe gold (theoretisch) nultolerantie – de nieuwe aanpak is pragmatischer: in sommige regio’s wordt het everzwijn gecontroleerd toegelaten, in andere regio’s wordt gestreefd naar een nulstand. Er komt een kaart met gedoogzones op basis van een inventarisatie van het INBO en van politiek–maatschappelijk overleg. Om één en ander uit te testen komt er een proefproject in Limburg. Natuurpunt vindt het nieuwe beleid een stap vooruit ten opzichte van de vroegere nultolerantie-visie die noch wenselijk, noch haalbaar was. Het everzwijn hoort immers thuis in Vlaanderen. Natuurpunt zal dan ook constructief meewerken aan het proefproject in Limburg. Tegelijk wijzen we erop dat een goede visie inzake aanvaardbare schade en een rechtszekere schaderegeling (voor alle betrokkenen) een belangrijk aandachtspunt is.

Het debat over de uitbreiding van de vossenjacht en -bestrijding blijft volop woeden. Ook in de Vlaamse Mina-raad werd er grondig over gedebatteerd, met een moeilijk leesbaar advies tot gevolg. Ten gronde zijn de verschillende actoren binnen de Minaraad het niet eens geraakt over de zin en onzin van bijkomende jacht op de vos. Maar in het advies worden wél enkele vaststellingen gedaan die voor het vervolg van het debat belangrijk zijn: • Het huidige voorstel is onwettelijk, onwenselijk en onwerkbaar. • Er moet een grondige discussie komen over wat een duurzame populatie is van de vos in Vlaanderen, voor we gaan discussiëren of en zo ja hoe de jacht daarin een grotere rol moet en kan spelen. • Eventuele conflicten tussen vos en beschermde diersoorten moeten geregeld worden onder het natuurdecreet (bvb via soortbeschermingsprogramma’s) en niet via de jachtwetgeving. • Er moet een duidelijke definitie komen van wat “schade” is en welke “preventieve maatregelen” (bvb nachthok) noodzakelijk zijn, voor er sprake kan zijn van bestrijding. Meer info: www.natuurpunt.be/vos (brochure, petitie, artikels)

In slechts drie maanden tijd verzamelden Vogelbescherming Vlaanderen en Natuurpunt zo’n 10.000 handtekeningen tegen de wettelijke uitbreiding van de jacht op de vos. De petitie wordt op 18 januari overhandigd aan de Vlaamse minister van Leefmilieu, Natuur en Cultuur Joke Schauvliege. De ondertekenaars van de petitie zijn van mening dat een intensievere bejaging geen oplossing biedt voor de schade die vossen aan pluimvee kunnen toebrengen! Ze zijn voorstander van de meest doeltreffende manier om schade te voorkomen door het pluimvee op een degelijke manier af te schermen. Dit kan door de dieren ‘s avonds onder te brengen in een afgesloten nachthok of door het plaatsen van een vossenvrije ren. Hun boodschap is dan ook: Samenleven met de vos? Yes, we can! Lees meer over hoe je slimmer kan zijn dan de vos op www.natuurpunt.be/vos

Vrijdag is op de Vlaamse regering, op voorstel van minister Schauvliege, een aanpassing van het jachtvoorwaardenbesluit goedgekeurd. Het voorstel moet nu voor advies naar de MINA-raad en de Raad Van State, maar als het in deze vorm finaal goedgekeurd wordt, betekent dit een gevoelige uitbreiding van de jacht/bestrijding, vooral inzake de vos. Opvallendste punt is immers de introductie van een nieuwe categorie bestrijding: de “populatieregulatie” op de vos. Zie ons persbericht hierover. Het besluit bevat echter meer. Naast een aantal meer administratieve aanpassingen, wordt het meldpunt zondagsjacht afgeschaft, zonder dat er iets voor in de plaats komt (zoals gevraagd door het Parlement). De duivencarroussel wordt verboden, de jacht met het geweer op de verwilderde kat afgeschaft. Het vangen van katten en vossen met kastvallen (met lokaas) wordt dan weer toegestaan. Tenslotte wordt de jacht op grofwild toegestaan tot een uur na zonsondergang (nu een half uur) en uitgebreid van de aanzitjacht tot de bersjacht (al rondlopend jagen). Concreet wil dit zeggen dat er met zwaar kaliber kogels kan worden geschoten, in horizontale banen, in het duister. Wij wensen iedereen een veilig 2011...

Deze week lieten verschillende kustgemeentes weten dat ze de vos het ganse jaar door bejaagbaar willen maken. Ze kunnen dit naar eigen zeggen ‘op basis van een wet uit 2008’. De betrokken gemeenten zouden toch beter een nieuw wetboek kopen. Er is helemaal geen regelgeving die de gemeenten die bevoegdheid geeft. Jacht is een regionale materie, en geregeld door het jachtdecreet, het jachtvoorwaardenbesluit en het jachtopeningsbesluit.

Voor degenen die de plotse stijging aan verward kijkende fazanten over het hoofd hebben gezien: het jachtseizoen is begonnen. In het persbericht dat de Hubertusvereniging daarover verspreidde, wordt uitgebreid ingegaan op de inspanningen van de wildbeheereenheden inzake de verbetering van het biotoop en de overlevingskansen van het jachtwild - met het oog op het verhogen van het afschot. De Hubertusvereniging engageert zich ook nog eens uitdrukkelijk voor de realisatie van de instandhoudingsdoelstellingen - wat bijzonder geapprecieerd wordt. Een belangrijke maatregel om die doelstellingen te bereiken, is volgens de jagers het “beheren” van de populaties van wat zij “predatoren” noemen. Naast de vos, ekster en kraai duiken nu ook ratten en steenmarters op in het lijstje. Die visie lijkt echter eerder gebaseerd op een concurrentie-gedachte dan op harde wetenschappelijke gegevens.

Volgend weekend organiseren de Boerenbond en de Sint-Hubertusvereniging een houtduivenafschotweekend. Deze houtduiven zorgen volgens landbouwers voor landbouwschade. Volgens Natuurpunt en Vogelbescherming Vlaanderen biedt zo’n afschotweekend geen oplossing voor het probleem. De houtduiven die nu in Vlaanderen voorkomen zijn vooral trekvogels. Minder dan 1 houtduif op 10 is een vogel van de plaatselijke broedpopulatie. Het jachtweekend op 27 en 28 februari zal dan ook geen beduidende invloed hebben op de broedvogelpopulatie in Vlaanderen. En dus ook niet op het voorkomen van schade aan landbouwgewassen later op het jaar. Klik hier voor het persbericht en de nota.

Natuurpunt en Vogelbescherming Vlaanderen hebben samen een persbericht uitgebracht waarin fel geprotesteerd wordt tegen een aangekondigde massaslachting van houtduiven. Er wordt een vergelijking gemaakt met de situatie in Malta en het jagersparadijs Frankrijk.

Jos.Gysels@natuurpunt.be

Na advies van de Hoge Jachtraad heeft minister Crevits beslist om de jacht maar heel even te sluiten (op de meeste plaatsen mocht door de sneeuw toch niet gejaagd worden). Er wordt geen rekening gehouden met verzwakte dieren die tijd nodig hebben om hun vetreserves terug op te bouwen. Naast de jagers, was er ook druk van de landbouworganisaties, die vreesden dat de bestrijding van houtduif zou stilvallen. Bijkomend argument van het kabinet: anders dan Natuurpunt zou Vogelbescherming geen vragende partij zijn voor een langere sluiting.

Jos.Gysels@natuurpunt.be

Momenteel is onder meer de jacht op de wilde eend, de houtduif en de fazantenhaan nog open. Het is wel verboden te jagen wanneer er sneeuw ligt en in de buurt van vijvers die voor meer dan 50% met ijs bedekt zijn. Natuurpunt heeft er bij minister Crevits op aangedrongen om met onmiddellijke ingang alle jacht en bestrijding op te schorten tot minstens eind februari. Want zelfs indien het volgende week minder koud zou worden, hebben de dieren een herstelperiode nodig. Lees hier het persbericht of luister (enkel vandaag nog) naar het interview met Wim Van den Bossche tijdens het radio 1-programma Feyten of Fillet .

Wim van den Bossche

Minister Crevits kreeg in de Commissie Leefmilieu de vraag waarom het meldpunt over de zondagsjacht niet in twee richtingen werkt. Zodat recreanten kunnen opzoeken of er in een bepaald natuurgebied jachtactiviteiten doorgaan of niet. Volgens de minister is dat niet de bedoeling. Ze deelde verder mee dat tot nu toe 1261 meldingen geregistreerd werden, terwijl bij het klachtenpunt de teller op 23 staat. Beide meldpunten vindt u op bosengroen.be.

In vogelrijke gebieden volgens het jachtopeningsbesluit geldt een jachtverbod vanaf 15 november. Hiervan kan afgeweken worden als er een overeenkomst is tussen de wildbeheereenheid en een natuurvereniging die in het gebied een terrein beheert. Meer informatie over deze regeling is te vinden op onze website. Alle overeenkomsten afgesloten door afdelingen van Natuurpunt moeten wel geldig verklaard worden door Natuurpunt. Neem daarvoor zo snel mogelijk contact op met het secretariaat in Mechelen. De overeenkomsten worden nadien nog geadviseerd door de Vlaamse MINA-raad.

Bij de goedkeuring van de nieuwe jachtbesluiten werden twee meldpunten rond zondagjacht aangekondigd. Bij het eerste moeten zondagjagers zich registreren, bij het tweede kunnen particulieren terecht voor problemen omtrent de zondagjacht. Die zondagjacht geeft immers vaak aanleiding tot spanningen met andere vormen van recreatie (bv. wandelaars). Op basis van de geïnventariseerde gegevens van de meldpunten zal er na één jaar een evaluatie gemaakt worden en zal onderzocht worden of de regeling voor de zondagjacht moet worden bijgestuurd. Hebt u dus klachten over (zondag)jacht, dan kan u terecht op het e-mailadres klachtenzondagjacht@vlaanderen.be.

Op 1 juli 2008 werden de nieuwe besluiten betreffende de jacht in Vlaanderen van kracht: in plaats van het oude 'jachtopeningsbesluit' is er nu een 'jachtopeningsbesluit', dat de data bepaalt waarop gejaagd mag worden, en een 'jachtvoorwaardenbesluit'. Je vindt de besluiten via onze wetwijzer. De kans bestaat dat lokale jagersverenigingen in de komende maanden contact zullen zoeken met lokale natuurverenigingen in verband met beschermingsmaatregelen in vogelrijke gebieden. Dit op basis van artikel 6 van het jachtvoorwaardenbesluit. In datzelfde artikel staat ook uitgelegd wat er gebeurt als beide partijen geen akkoord bereiken.

Op 24 april 2008 deed het Europese Hof van Justitie een belangrijke uitspraak: Europa verplicht Malta, dat op een zeer belangrijke migratieroute ligt, om de lentejacht op zomertortels en kwartels te verbieden in afwachting van een uitspraak ten gronde. Die rechtszaak werd begin dit jaar opgestart, na een klacht van onze koepelorganisatie BirdLife. Een definitieve uitspraak wordt ten vroegste in 2009 verwacht. Maar het Hof vond blijkbaar dat een tussentijdse beslissing onvermijdbaar was om onherstelbare schade te voorkomen.

De jachtbesluiten zijn principieel goedgekeurd door de regering. In de laatste rechte lijn waren er nog een paar katten te geselen. Dat zorgde voor een typisch Belgisch (Vlaams?) compromis: er mag niet meer geschoten worden op de poezen, maar pas vanaf 2010. Om het eenvoudig te houden, is verder een onderscheid gemaakt tussen vier soorten jacht (voor een dozijn soorten jachtwild): gewone jacht, bijzondere bejaging, bestrijding en populatieregulerende acties omwille van natuurbeheer (sic). De kat valt onder de laatste categorie. Op het medewerkersgedeelte van onze website vind je de teksten en een poging tot samenvatting.

De Raad van Bestuur van Natuurpunt heeft zich negatief uitgesproken over de nieuwe jachtbesluiten. Net als de Minaraad (in een unaniem advies) heeft de Raad van Bestuur ernstige bezwaren tegen de uitbreiding van de zogeheten "bijzondere bejaging". Bestrijding dient geregeld te worden in het (aangekondigde) soortenbesluit. Het initiatiefrecht voor de bestrijding van soorten kan niet aan de jagers gegeven worden. De Raad vraagt ook dat de aanduiding van jachtvrije zones in vogelrijke gebieden zou worden goedgekeurd door de Minaraad en niet enkel door de lokale WBE's.

De jachtbesluiten zijn in eerste lezing goedgekeurd door de Vlaamse regering. De minister haastte zich om uitleg te geven. In de laatste rechte lijn zijn er nog wat wijzigingen aangebracht om tegemoet te komen aan de groene eisen rond zondagsjacht, bijzondere bejaging en vogelrijke gebieden. We zullen de teksten nu verder nauwgezet adviseren in de Hoge Raden en de MINA-raad. Medewerkers kunnen de goedgekeurde ontwerpen raadplegen op het medewerkersgedeelte.

Jos.Gysels@natuurpunt.be

Naar vijfjaarlijkse gewoonte is het jachtopeningsbesluit weer een zware bevalling aan het worden. De agendering op de regering is al twee keer uitgesteld. Bart Martens (S.P.a) en Joris Vandenbroucke (Spirit) hebben deze week een website gelanceerd met een petitie tegen zondagsjacht.

Jos.Gysels@natuurpunt.be

Het volgende 5-jaarlijks jachtopeningsbesluit komt eraan. Het zijn er deze keer zelfs twee: een openingsbesluit en een voorwaardenbesluit. En omdat jacht blijkbaar belangrijk is, is vorige week vrijdag al een (derde) besluitje goedgekeurd. Onderwerpen: hogere subsidies voor wildbeheerseenheden (reeds de tweede maal deze legislatuur), het vereenvoudigen van het jachtexamen (meer vrijstellingen), het toestaan van een groter kaliber en grotere hagelbolletjes en het versoepelen van de regels voor buitenlandse jagers. Voor het jachtopenings- en voorwaardenbesluit zijn de politieke besprekingen nog aan de gang. Hopend op het beste willen we hier nog eens herhalen dat het resultaat voor ons onaanvaardbaar is:

• als fazanten nog langer kunnen worden uitgezet
• als de bejaging van smient en meerkoet niet wordt stopgezet
• als het gebruik van levende en niet-levende lokvogels niet wordt verboden
• als natuurbehoud nog verder wordt gebruikt als excuus voor de bestrijding van vossen
• als er nog gejaagd mag worden in de schemering
• als de dieren niet meer ontzien worden bij winterweer
• als de jachtperioden worden uitgebreid;
• als de beperkingen die vandaag gelden in vogelrijke gebieden worden afgezwakt
• als bestrijding wordt omgezet in (gewone of bijzondere) bejaging.

P.S. Waar blijft het soortenbeschermingsbesluit ?

 

Jos.Gysels@natuurpunt.be

Met het begin van het jachtseizoen start ook de jaarlijkse lastercampagne tegen de vos (en de al niet vermeende vossenliefhebbers). In een op sensatie gerichte mediamaatschappij kom je met objectieve argumenten meestal niet ver. Wie de moed toch nog niet verloren heeft, kan voor informatie onder meer terecht op de website van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO).

Jos.Gysels@natuurpunt.be

Vandaag opent het jachtseizoen. Verleden week nog werden 3000 fazanten aangeslagen die illegaal gekweekt waren om illegaal uitgezet te worden als illegaal wild. Of ook de everzwijnen die Limburg en het Brugse ommeland onveilig maken illegaal zijn uitgezet, is voorlopig nog een goed bewaard geheim. Voor het volgende jachtseizoen moet er een nieuw openingsbesluit gemaakt worden. Maar wat voor zin heeft het om regels te maken en te hermaken, als de handhaving mank loopt?

Jos.Gysels@natuurpunt.be

Niet alleen in Malta vormt lentejacht een probleem. De Cypriotische regering heeft groen licht gegeven voor de jacht op zomertortels. Op zondag 6 mei, en op woensdag 9 mei mag er in verschillende kustregio's op deze bedreigde soort gejaagd worden. BirdLife reageert ontstemd, en kaart het probleem aan op Europees niveau.

Steven.Vanholme@natuurpunt.be

De Raad van Bestuur heeft ruim de tijd genomen om van gedachten te wisselen over de inhoud van het volgende jachtopeningsbesluit. De oude eisen van de natuurbeweging werden nog eens tegen het licht gehouden. De meeste werden weerhouden. Dat geldt onder meer voor het absoluut verbod op het uitzetten fazanten, het sluiten van de jacht op smient, geen jacht voor zonsopgang of na zonsondergang en het verbieden van - levende en niet-levende - loktuigen. De Raad van Bestuur heeft besloten om nu eerst af te wachten wat de voorstellen of vragen van de minister zijn. Dan kan bekeken worden welk standpunt Natuurpunt moet innemen bij de advisering.

Jos.Gysels@natuurpunt.be

In Malta wordt opnieuw de lentejacht geopend op tortels en kwartels. Samen met de andere BirdLifepartners heeft ook Natuurpunt opnieuw een protestbrief verstuurd naar de Maltese regering. Het kan immers niet dat vier jaar na toetreding Malta nog steeds de EU Vogelrichtlijn niet volledig toepast. De richtlijn verbiedt de lentejacht op alle soorten.

Peter.Symens@natuurpunt.be

Het Europees parlement heeft een motie goedgekeurd waarin de jacht op Malta wordt veroordeeld. Onze Vlaamse vertegenwoordigers stemden verdeeld. Stemden voor de motie: CD&V, NV-A, Groen! en SP.a. Stemden tegen: VLD. Ann Van Lancker (SP.a) stemde ook tegen als protest tegen een afzwakking van de motie die maakt dat de lentejacht "buiten schot" blijft.

Jos.Gysels@natuurpunt.be

Met een "voorstel van jachtbesluit voor de periode 2008-2013" van Vogelbescherming Vlaanderen is de discussie over het volgend jachtopeningsbesluit op gang geschoten. Het belooft opnieuw een moeizame oefening te worden. Onze voorstellen en die van Vogelbescherming zijn immers in grote mate een doorslagje van wat we ook al bij vorige gelegenheden hebben aangekaart: eenvormige openingstijden, geen opening van de jacht op o.a. smient, niet schieten voor en na zonsondergang, geen bejaging van de vos "omwille van natuurbehoud", enz. Op de volgende vergadering zal de Raad van Bestuur van Natuurpunt het verenigingsstandpunt nog eens actualiseren. Dan kan het namens de hele vereniging verdedigd worden bij de advisering en het overleg met de minister. In afwachting blijven alle bijkomende suggesties welkom.

Jos.Gysels@natuurpunt.be

De recentste wijziging aan het Jachtdecreet maakt een soepelere vergoedingsregeling voor wildschade (vooral door ganzen) mogelijk. Maar de uitvoeringsbesluiten mogen pas in het voorjaar van 2007 verwacht worden, zo antwoordde minister Peeters vorige week op vraag van Jos Demeyer. De minister verwacht eerst een antwoord op een reeks conceptuele en praktische vragen, zoals: wat is 'belangrijke' wildschade? Hoe valt deze redelijkerwijze te voorkomen? Hoe wordt de eventuele schade in concrete gevallen bepaald?

Jos Gysels

"Waar zijn we mee bezig. Jagen in natuurgebieden zou taboe moeten zijn." - (Jeanne Peeters van Natuurpunt Zemst in Het Nieuwsblad). "Dit is echt te gek. Dan krijg je toestanden zoals in de Ardennen. Wandelaars en fietsers mogen tijdens bepaalde periodes in het jaar het bos niet meer in. En dit omdat een handvol jagers een hobby zou kunnen beoefenen" - (Johan Merckx van Natuurpunt Halle in Het Nieuwsblad). "Wat ons betreft is jacht in natuurgebied niet bespreekbaar. Onze leden willen dat niet." - (Willy Ibens van Natuurpunt in Gazet Van Antwerpen). "Natuurpunt Oost-Brabant vreest voor het leven van de massa trekvogels in het gebied als er hier gejaagd mag worden." - (Luc Vervoort van Natuurpunt Oost-Brabant in De Standaard). "Blijkbaar waait er een nieuwe wind door het kabinet van minister Peeters en hebben zich heel wat jagers een weg naar ginds weten te banen." - (Peter Van Lommel van Natuurpunt Limburg in Het Nieuwsblad). "Wij voelen ons bekocht. De minister probeert dit te verkopen als een vorm van 'recreatief medegebruik', iets dat hij vorig jaar mogelijk maakte door een aanpassing van het natuurdecreet." - (Jos Gysels van Natuurpunt in De Morgen). Voor meer Natuurpuntreacties, z onze webs.

Dat er ook jagers zijn die vooruitlopen op de feiten toont een recent incident in het Heidebos in Moerbeke. Daar botste een klas kinderen tijdens een geleide wandeling op twee jagers die in het reservaat aan het jagen waren. Er werd proces-verbaal opgesteld.

Jos Gysels

De Europese Commissie gaat juridische stappen ondernemen tegen Malta. Sinds de toetreding tot de EU heeft Malta al elke lente de jacht toegestaan op bedreigde trekvogels als zomertortels en kwartels. De Vogelrichtlijn verbiedt jacht op vogels tijdens de trek naar hun broedplaatsen. Er zijn uitzonderingen mogelijk, maar de argumenten die Malta inroept zijn weinig overtuigend. Voor meer info, zie het persbericht van onze Europese koepelorganisatie BirdLife. Ook in Vlaanderen staat vogelvangst nog steeds op de politieke agenda. Het vinkendecreet staat donderdag andermaal geagendeerd op de vergadering van de commissie leefmilieu van het Vlaams parlement. Het standpunt van de vereniging is bekend bij de politieke verantwoordelijken.

Steven Vanholme

Na zwaar internationaal protest, ook vanuit Vlaanderen, en onder dreiging van een Europese rechtszaak, heeft Malta haar jachtwetgeving verstrengd. Voor sommige soorten wordt de jachtopeningstijd zodanig ingekort dat lentejacht onmogelijk wordt. Dit is een belangrijke stap vooruit. Al is het jammer dat de wijzigingen pas eind mei 2006 van kracht worden. Bovendien meldt BirdLife Malta dat er een probleem is met de afdwinging.

Steven Vanholme

Er zijn enkele wijzigingen in de telefoonnummers van de meldpunten voor roofvogelvervolging. Dit zijn de nieuwste contactcoordinaten:
Antwerpen: 0499/94 91 35 ant.anb@vlaanderen.be
Limburg: 011/74 24 50 lim.anb@vlaanderen.be
Oost-Vlaanderen: 09/265 46 40 ovl.anb@vlaanderen.be
Vlaams-Brabant: 016/21 11 83 vbr.anb@vlaanderen.be
West-Vlaanderen: 0479/89 01 09 wvl.anb@vlaanderen.be

Jos Gysels

Vrijdag vond opnieuw overleg plaats op het kabinet van minister Peeters over het afschieten en vergiftigen van roofvogels. De afgelopen maand werden volgens de verslagnota 98 dode roofvogels binnen gebracht, waarvan 9 geschoten, 42 overleden door vergiftiging, 5 met een andere onnatuurlijke doodsoorzaak, 2 met een natuurlijke doodsoorzaak en 40 met een nog onbekende oorzaak. De administratie wist te melden dat er het voorbije jaar meer slachtoffermeldingen waren, maar dat er nauwelijks meer p.v.'s zijn opgesteld. Op 25 maart is minister Peeters te gast op de jachtbeurs Hunting 2006. Hopelijk geeft de minister daar opnieuw een duidelijk signaal aan de sector.

Jos Gysels

Op voorstel van Johan Sauwens, Caroline Gennez, Jaak Gabriels, Joris Vandenbroucke, Vera Dua en Hilde Crevits is een motie tegen de vogeljacht op Malta voorgelegd aan het parlement. "Overwegende dat hier in Vlaanderen (en in de rest van Europa) natuurverenigingen allerlei acties en campagnes ontplooien om bedreigde broedvogels extra bescherming en overlevingskansen te bieden (en vaak met de financiële steun van de overheid), terwijl (tien)duizenden van die vogels tijdens de trek op Malta worden afgeslacht,alleen maar voor het plezier en onder het mom van 'traditie." Aan de Vlaamse regering wordt gevraagd contact op te nemen met de regering van Malta en tegelijk via de Europese instellingen aan te dringen op een strikte toepassing van de Europese Vogelrichtlijn op Malta.

Jos Gysels

De geslaagde actie van de Limburgse natuurverenigingen tegen de jachtmisdrijven vindt navolging. Ook de Oost- Brabantse Natuurpuntafdelingen klagen de mistoestanden aan in een motie waaraan in de pers eveneens veel aandacht besteed werd.

Wie geschoten of vermoedelijk vergiftigde buizerds en andere “roofdieren” vindt, kan dit steeds melden aan de provinciale buitendiensten van afdeling Natuur.

Antwerpen: 0499/94 91 35 ant.anb@vlaanderen.be
Limburg: 011/74 24 50 lim.anb@vlaanderen.be
Oost-Vlaanderen: 09/265 46 40 ovl.anb@vlaanderen.be
Vlaams-Brabant: 016/21 11 83 vbr.anb@vlaanderen.be
West-Vlaanderen: 0479/89 01 09 wvl.anb@vlaanderen.be

 

Jos Gysels

Overal te lande worden we ermee geconfronteerd: vergiftigde duivenkrengen, doodgeschoten buizerds en huizengrote kraaienvallen. De Limburgse natuurverenigingen hebben de bel aangebonden en zijn met hun stoute schoenen naar de minister getrokken. Een delegatie van o.m. Natuurhulpcentrum Opglabbeek, Vogelbescherming Vlaanderen, lokale Natuurpuntafdelingen uit Borgloon en het Maasland en Natuurpunt Vlaanderen is ontvangen door Peeters. De minister vroeg meer tekst en uitleg en kondigde de oprichting aan van meldpunten in elke provinciale buitendienst van afdeling natuur. Voorzitter Roggeman merkte terecht op dat de oplossing op de eerste plaats bij de jagers zelf ligt. De Sint-Hubertusclub, die ook gehoord werd door de minister, heeft via de pers laten weten dat ze "overweegt" een klacht neer te leggen "tegen onbekenden" en dat ze een informatiecampagne zal starten bij haar leden.

Jos Gysels

Naar aanleiding van een aantal incidenten stelde Joris Vandenbroucke (SP.a-Spirit) in het Vlaams parlement een actuele vraag over de (on)veiligheid bij jachtpartijen. Hij kreeg een weinigzeggend antwoord van minister Peeters: het probleem mag niet opgeblazen worden en er wordt aan gewerkt. De jagers zullen in de toekomst uitgerust worden met reflecterende jasjes. Dat de recreanten hiermee niet geholpen zijn, is de minister niet opgevallen. Lees hier verder (.PDF, zie blz. 14).

Jos Gysels

BirdLife International en BirdLife Malta hebben een klacht ingediend bij de Europese Commissie tegen de Maltese overheid. Deze weigert maatregelen te nemen tegen de illegale vogelvangst en jacht. Elke lente worden naar schatting 100.000 tortelduiven en grote aantallen Europees beschermde vogels zoals wespendieven, kiekendieven en purperreigers afgeslacht. Ook de mogelijkheden die de Maltese wetgeving nog steeds biedt voor het bejagen van waterwild op zee en het vangen van trekvogels met verboden tuigen worden aangeklaagd. Bij haar toetreding kreeg Malta uitzonderlijk de mogelijkheid om de vangst op vinkachtigen, die normaal verboden is in alle Lidstaten, geleidelijk af te bouwen tegen 2008. BirdLife stelt echter vast dat de Maltese overheid de voorwaarden voor deze uitzonderingsmaatregel niet respecteert, en eist nu van de EU-commissaris, Mr. Stavros Dimas, dat hij dringend al de nodige stappen zet om Malta, als nieuwe Europese Lidstaat, de Europese Vogelrichtlijn inzake jacht en vogelvangst te doen naleven. Als Belgische partner van BirdLife International geeft Natuurpunt haar volle steun aan deze actie. Natuurpunt zal alle bijkomende BirdLife-initiatieven steunen om deze actie verder kracht bij te zetten en de druk op Malta op te voeren, ondermeer door het laten stellen van vragen in het Europees Parlement.

Peter Symens

De minister heeft het jachtopeningsbesluit, dat normaal voor vijf jaar wordt vastgelegd, op vraag van de jagers tussentijds gewijzigd. Er mag voortaan gejaagd worden rond voederplaatsen, maar er mogen geen voederplaatsen meer aangelegd worden op minder dan 100 meter van de rand van het jachtterrein. Beëdigde wachters (alias beëdigde jachtwachters, alias bijzondere veldwachters) mogen niet meer jagen in hun toezichtsgebied, behalve "regulering" van konijn, vos, houtduif en verwilderde kat. Er komen meer mogelijkheden voor de bestrijding van grauwe gans en Canadese gans. En de jacht op de houtduif wordt verlengd van 15 januari tot 28 februari. Het oorspronkelijk voorstel van de minister voorzag een nog langere jachtperiode voor houtduiven en een verlenging van de jacht in vogelrijke gebieden. Maar daartegen was fel verzet van de regeringspartners.

Jos Gysels

De jongste weken is er weer een hetze aan de gang tegen de vos. In Meise, waar 40 vossen tientallen kippen en andere neerhofdieren zou hebben gedood, werd zelfs een heuse klopjacht gehouden. Zij het zonder resultaat. Slechts één vos liet zich - heel even - zien. Misschien had Meise beter een voorbeeld genomen aan de gemeente Machelen die via de website hun burgers informatie geeft over vosveilige kippenhokken. Antwoorden op vaak gehoorde vragen en vooroordelen vind je bij het zoogdierennieuws op de website van JNM.

Steven Vanholme

De minister heeft aan de Vlaamse Hoge Raad voor Natuurbehoud advies gevraagd over een ontwerp dienstnota van AMINAL afdeling Natuur over Doden en vangen van fauna in Vlaamse natuurreservaten en (natuur)domein van het Vlaamse Gewest. In de Raad blijken er voorstanders te zijn voor een versoepeling van het verbod op jacht (of beter: het doden van dieren) in natuurreservaten. Daarom heeft de dienst beleid van Natuurpunt een oriënteringsnota opgesteld waarin de grenzen van het aanvaardbare worden verkend. Hierbij is uitgegaan van de wettelijke voorschriften, maar is ook rekening gehouden met vroegere standpunten van de vereniging (bijvoorbeeld over de bestrijding van invasieve soorten). De nota is besproken en mits aanpassingen goedgekeurd door de beleidsraad.

Jos Gysels

In Italië liggen er verschillende plannen en wetsvoorstellen klaar om de jachtwetgeving verder te versoepelen. Zo zouden de jachtperiodes uitgebreid worden tot in het broedseizoen en de trekperiode. Onze Italiaanse partner LIPU heeft een petitie gelanceerd om daartegen te protesteren. Ze mikken op minstens 100000 handtekeningen. Ook buitenlandse ondertekeningen zijn meer dan welkom. Zodat de regering weet dat dit onderwerp ook in het buitenland leeft en het imago van Italië mee bepaalt.
Voor ondertekening.

Jos Gysels

Het vangen van vinken behoort definitief tot het verleden. Minister Sannen geeft geen nieuwe toestemming voor de vangst van 2000 vinken in de periode van 15 oktober tot 15 november. Reden is een arrest van de Raad van State. Het hoge rechtscollege beriep zich op het algemeen vangstverbod van de Europese Vogelrichtlijn en uitspraken van het Europese Hof van Justitie. Voorstanders van de vinkenvangst willen een afwijking binnen artikel 9 om hun 'sport' in stand te houden. Ze argumenteren dat de inspanningen die geleverd worden om vinken te kweken onvoldoende zijn om de sport in stand te houden. Uit een tussentijds resultaat van een studie van de UIA blijkt nochtans dat het kweken van vinken zonder bevoorrading niet leidt tot genetische verarming van het bestand. De Vlaamse overheid geeft voor elke gekweekte vink 1,25 euro. Dit jaar zijn er ongeveer 14.000 vinken gekweekt.

De beslissing van de minister is ook belangrijk in de Europese context. Toekomstige Lidstaten zoals Cyprus en Malta baseerden hun claim om verder vogels te kunnen vangen op de Belgische praktijk en vroegen hiervoor een afwijking op de EU-Vogelrichtlijn. Nu is in Vlaanderen enkel nog het vangen van canadagans en grauwe gans toegelaten.

Wim van den Bossche

Op 16 oktober werd het besluit van 19 september 2003 dat het gebruik van loodhagel regelt, gepubliceerd. Zoals eerder gemeld is er een totaalverbod vanaf 30 juni 2008. In afwachting is lood- en zinkhagel niet langer toegestaan in een aantal voor watervogels belangrijke gebieden. In het besluit is daarnaast een kleine wijziging opgenomen over de gebruik van jachtkansels.

Wim van Den Bossche

De regering keurde een besluit goed dat het gebruik van loodhagel moet bannen vanaf 1 juli 2008. Er is ook een aanpassing van de regelgeving met betrekking tot jachtkansels ("hoogzitten"). Voortaan mogen de jachtkansels op minder dan 200 meter van de grens met een buurjager worden geplaatst.

Wim van Den Bossche

Het besluit over de Wildbeheereenheden van 1 december 1998 bepaalt dat een vertegenwoordiger van erkende gewestelijke of regionale natuurverenigingen moet uitgenodigd worden op de algemene vergaderingen en de bestuursvergaderingen. Hij heeft enkel raadgevende stem. Behalve bij het goedkeuren van projecten. De minister kan namelijk alleen subsidies verlenen voor projecten inzake natuur- en wildbeheer van de erkende wildbeheereenheden “voor zover deze projecten voorgesteld worden in consensus met de vertegenwoordiger van de natuurverenigingen”. Nu blijkt dat in (meer dan één ?) WBE’s de vertegenwoordiger van Natuurpunt een jager te zijn die zich lid gemaakt heeft van de vereniging. De betrokken administratie die moet adviseren over de subsidieverlening lijkt daar geen graten in te zien.

Jos Gysels

In het jachtbesluit bepaalt de Vlaamse regering eerstdaags wanneer en op welke dieren er de volgende vijf jaar mag worden gejaagd. Natuurpunt kreeg het ontwerpbesluit ter inzage en stelt met spijt vast dat een onbegrijpelijke stap terug wordt gezet naar een overexploitatie van de natuur.

Het ontwerpbesluit betekent een kaakslag voor de natuur: fazanten mogen weer worden uitgezet, de jachtperiodes worden verdubbeld, de vos mag worden verdelgd en de Europese Vogelrichtlijn wordt met de voeten getreden.

• Op een belachelijke en totaal oncontroleerbare wijze laat het besluit, via de grote achterpoort, het uitzetten van fazanten weer toe. Elke jachtrechthouder kan eieren van fazanten wegnemen, uitbroeden en voor de jachtopening loslaten. Dat het om zogenaamd “bedreigde” legsels moet gaan is oncontroleerbaar.
• Een aantal soorten mag tijdens een aanzienlijk langere periode gedood worden. Dit geldt vooral voor haas, reegeit en fazantenhen. Voor de hen wordt de bestaande jachttijd van 1,5 maand meer dan verdubbeld tot 4 maand! Het doel van deze langere openingstijden is de jachtdruk verminderen. Maar de verleiding zal integendeel erg groot zijn om een maximaal aantal weekends te gaan jagen zodat zo veel mogelijk dieren kunnen worden geschoten. Niet echt een duurzaam beheer van natuurlijke hulpbronnen.
• Natuurpunt stelde een vereenvoudiging van de jachttijden van 15 oktober tot 31 december voor. Zo wordt de rest van het jaar de rust van bewoners en recreanten gerespecteerd en kunnen de dieren zich voortplanten. Deze algemene sluiting van de jacht op 31 december wordt niet weerhouden maar uitgesteld tot 15 januari. Daarbij wordt de opening, voor een aantal soorten, vervroegd tot 15 september.
• Zogezegd om redenen van natuurbeheer mag de vos heel het jaar verdelgd worden. Geen enkele ons bekende natuurbeherende vereniging vraagt om deze buitenissige maatregel.
• Ook de houtduif mag het ganse jaar worden verdelgd, dus zelfs tijdens de broedtijd!!! Een flagrante overtreding van de Europese regelgeving die de bescherming garandeert van nesten, eieren en jonge vogels die nog afhankelijk zijn van hun ouders.

Natuurpunt kan niet akkoord gaan met deze en andere maatregelen en eist een eenvoudig en toepasbaar jachtbesluit dat respect toont voor andere natuurgebruikers. Alle Vlaamse regeringspartijen worden hierbij opgeroepen om daar een ernstige bijdrage aan te leveren.

Wim van Den Bossche

Volgens Franse anti-jacht groepen is hun overheid in strijd met de Europese wetgeving door het jachtseizoen voor bepaalde vogels te verlengen (sinds 2001). Ze stapten daarom naar het Europese Hof van Justitie.

Hun aanklacht wordt nu gesteund door de Advocaat-Generaal het Europees gerechtshof. Hij adviseert het Hof om de Franse regelgeving te veroordelen.

Het advies concludeert:

«L'article 9, paragraphe 1, sous c) de la directive 79/409/CEE du Conseil, du 2 avril 1979, concernant la conservation des oiseaux sauvages, ne permet pas à un État membre, pour l'exercice à titre récréatif de l'activité cynégétique, de déroger aux dates d'ouverture et de clôture de la chasse fixées conformément aux objectifs énumérés à l'article 7, paragraphe 4, de cette directive».

Nu maar hopen dat het Hof dat advies volgt.
Voor het volledige advies: klik hier.

Wim van Den Bossche

Op 12 februari bracht een delegatie van Natuurpunt een bezoek aan de jagersvereniging Sint-Hubertus Vlaanderen. Het gesprek was vriendelijk en verzoenend. Maar over concrete zaken, zoals het jachtopeningsbesluit, werd niet gesproken. Op 19 februari was er dan een "confrontatie" van de meningen op het kabinet van minister-president Dewael. Daar bleek het water wel zeer diep. De eisen van de jagers (verlenging van jachttijden, opening van de jacht op watersnip, wintertaling, kuifeend, krakeend, waterhoen, terug uitzetten van fazanten en ander wild, …) zijn voor ons onaanvaardbaar.

Jos Gysels en Wim van Den Bossche

In juni moet voor een nieuwe periode van vijf jaar een jachtopeningsbesluit gemaakt worden. Er circuleren al enkele voorstellen, onder meer van de Hoge Raad voor Natuurbehoud. Aansluitend heeft zelf ook Natuurpunt een aantal algemene krachtlijnen én concrete voorstellen op papier gezet. De Raad van Bestuur heeft deze goedgekeurd op 17 december 2002.

Algemene bemerkingen

 

• vereenvoudiging van de regelgeving Zoals bekend is de jachtwetgeving een ingewikkelde en technische materie. Dat bemoeilijkt onder meer de controle op inbreuken.
• grotere gelijkstelling tussen jacht en bestrijding Het onderscheid tussen jacht en bestrijding is artificieel. Bestrijding kan net zoals jacht beschouwd worden als een vorm van “faunabeheer”. Bijkomend probleem is de aparte reglementering op de bestrijding van vogels (zie verder onder flankerend beleid).
• afstemming met natuurwetgeving Ook dit is een eis voor meer duidelijkheid. Natuurpunt is al lang vragende partij voor een geïntegreerde soortbeschermingswetgeving. In afwachting kan er alvast voor gezorgd worden dat alvast de jachtreglementering meer rekening houdt met de natuurreglementering. Een voorbeeld is de voorgestelde afstemming
• Wijzigingen waarover reeds beslissingen zijn genomen (zoals over gebruik van loodhagel en het verbod op uitzetten van fazanten) zijn in het voorstel niet hernomen, maar mogen uiteraard niet terug in vraag gesteld worden !

Bij de beoordeling van het besluit werd snel duidelijk dat een aantal problemen niet op te lossen zijn zonder een evaluatie en aanpassing van het jachtdecreet. In het bijzonder de rol van de wildbeheereenheden moet uitgeklaard worden. Uit een rondvraag bij onze beëdigde wachters en vertegenwoordigers in WBE’s is gebleken dat veel WBE’s hun doel voorbijschieten. Het is een sectorinstrument dat niet leidt tot meer en betere samenwerking op het terrein.

Concrete voorstellen

• Volledig jachtverbod in Ramsargebieden In deze gebieden, tevens vogelrichtlijngebieden, dient jacht verboden te worden. Dit niet alleen op waterwild, maar op alle soorten om de rust te verzekeren.
• Volledig jachtverbod in vogelrichtlijngebieden met belangrijke concentraties watervogels. Deze eis vervalt als voor het in voege treden van het jachtopeningsbesluit de Ramsargebieden worden uitgebreid.
• In de gebieden van het duinendecreet enkel jacht toestaan met fret op konijnen In de duinen wordt vooral gejaagd op konijnen. De jacht met fret is het beste te verzoenen met de natuur- en recreatieve functie van de duinen.
• Jacht met vuurwapens op kievit op luchthavens vervangen door andere methoden voor verdrijving.

Het probleem van kieviten op luchthavens kan opgelost worden door diervriendelijkere methoden. Door een aangepast beheer van de terreinen kan bovendien preventief gewerkt worden.

• Verbod van de jacht op meerkoet
• Verbod van de jacht op smient
• Rosse stekelstaart en Canadagans enkel bejaagbaar maken tijdens de gewone jachttijd en enkel buiten Ramsar- en vogelrichtlijngebieden.

Van de jagers wordt niet verwacht dat ze het "exotenprobleem" oplossen. In alle studies wordt er overigens op gewezen dat hiervoor een geïntegreerde aanpak nodig is. Daarom stelt Natuurpunt voor om deze soorten enkel te bejagen binnen de algemene jachtopeningstijd.

• Algemene beperking van de openingstijd van 15 oktober tot 31 december Hiervan kan alleen afgeweken worden voor de jacht op reewild (openingstijden zoals in huidig besluit) en voor de bestrijding van verwilderde kat met kastvallen. Ook het verjagen van kievitten op luchthavens is niet aan deze termijn gebonden.
• Uitbreiden van verbod op handel in marterachtingen tot opgezette dieren en huiden (art. 18, § 3).

  Flankerend beleid

• Aanwijzing Ramsargebieden
• Aanpassing besluit op de vogelbescherming (K.B. 9 september 1981) In afwachting van een geïntegreerde regelgeving voor faunabeheer en soortbescherming, dient het gebruik van vuurwapens voor de bestrijding van de in het besluit genoemde soorten beperkt te blijven tot de normale jachtopeningstijd van 15/10 tot 31/12.

 

Jos Gysels en Wim van Den Bossche