Natuurpunt foto

Nieuws LIFE Landschap De Liereman

  • 10-11-2010 / LIFE Liereman succesvol afgerond
    LIFE Liereman -één van de grootste natuurherstelprojecten in Vlaanderen- is succesvol afgerond sinds 30 september 2010. Het project is een goed voorbeeld van win-win voor mens en natuur en heeft voor een sterke impuls in de Turnhoutse Kempen gezorgd.
    Dankzij het project is er een belangrijke toename van kwaliteitsvolle bos-, heide- en graslandhabitats in het Landschap De Liereman waarbij soorten zoals rugstreeppad, heikikker, nachtzwaluw, boomleeuwerik en beenbreek geprofiteerd hebben.
    Daarnaast is de bezoekersinfrastructuur enorm verbeterd voor de 80.000 bezoekers die het gebied jaarlijks bezoeken. Voor het beheer zorgen vrijwillige medewerkers, vele groepen en scholen, terreinploeg en 7 landbouwers. Deze laatste zorgen voor het hooi- en graasbeheer van 92 hectare. Tot slot zorgt het gebied voor een enorme waterbuffering en de opslag van grote hoeveelheden CO2 in het veen en de vegetatie.
    Wil je meer te weten komen over het succesverhaal van LIFE Liereman? Lees dan hier de mooie brochure over het project.
    Meer info: Frederik Naedts, frederik.naedts@natuurpunt.be, 0478/26.79.91

  • 17-09-10: Vlaamse Europarlementsleden bezoeken De Liereman als symbolische afsluiting van het Life-project
    Op 30 september eindigt het Europese Life-project in Landschap De Liereman. Om dit gepast te vieren brengen Vlaamse Europarlementsleden, op uitnodiging van Natuurpunt, een bezoek aan het Landschap De Liereman.
    In dit ‘Internationale Jaar van de Biodiversiteit’ is het Life-project ‘De Liereman’ een mooi voorbeeld van wat herstel van de biodiversiteit in Vlaanderen inhoudt.
    Dankzij Life Liereman kregen een aantal bedreigde soorten een goede thuis en is hun voortbestaan verzekerd. De boomleeuwerik voelt zich goed in de herstelde landduinen. De rugstreeppadden, die vroeger maar in één ven voorkwamen, vinden massaal de weg naar de herstelde vennen. Het aantal broedparen van de nachtzwaluw is verveelvoudigd van 2 naar 11. De kleine en ronde zonnedauw, zeldzame vleesetende plantjes, komen veelvuldig voor in de 65 ha grote herstelde heidezones. Naast het beheer door onze vrijwillige en professionele medewerkers worden er 7 landbouwers ingeschakeld die nu 92 ha beheren. Door de verbeterde wandelinfrastructuur vinden jaarlijks meer dan 80.000 bezoekers hun weg naar het natuurgebied. Lees de perstekst.
  • 09-06-10: Schapen Landschap De Liereman worden geschoren
    Wouter VanreuselZondag 13 juni wordt in Landschap De Liereman de schaapskudde geschoren. Na een jarenlange afwezigheid grazen er sinds vorig jaar terug Kempense heideschapen in het gebied. Het zijn de vroegere bewoners van het gebied die tot 1950 onder leiding van herders door het immense heidelandschap zwierven. Momenteel grazen er in het gebied 4 schaapskuddes met in totaal een 150-tal dieren.
    Natuurpunt organiseert in samenwerking met de vzw Kemp –eigenaar van de schapen- een schaapsscheerfeest. Het scheren van de schapen wordt al sinds mensenheugenis gevierd omdat de wol voor de Kempense boeren van groot belang was.
    Geïnteresseerden kunnen voor of na hun stembusgang kennis komen maken met de kunst van het schaapsscheren en deze oerkempense dieren van dichtbij bewonderen. Daarnaast is Natuurpunt op zoek naar adoptieouders voor de schapen want extra steun is noodzakelijk voor het in stand houden van deze unieke traditie van begrazing van de heide met schapen. Voor slechts € 30 per jaar kun je een schaap adopteren en wordt er gezorgd voor het inenten, verzorgen van de hoeven en een schone stal tijdens de winter.
    De schapen grazen op gronden waar de afgelopen jaren het heidelandschap is hersteld dankzij het Europese natuurherstelproject LIFE Liereman. Tijdens het project werden 64 ha heide en landduinen hersteld ten voordele van zeldzame planten en dieren zoals Klokjesgentiaan en Nachtzwaluw. Dankzij de begrazing blijft deze unieke natuur behouden en kunnen bezoekers van het gebied nog vele jaren genieten van het uitgestrekte heidelandschap.

  • 02-05-2010: Wandelpadennetwerk volledig vernieuwd!
    Vanaf 2 mei is het wandelpadennetwerk in het Landschap De Liereman volledig vernieuwd. Dankzij de aankopen en natuurherstelwerken in het kader van LIFE Liereman zijn er nieuwe mogelijkheden ontstaan voor zachte recreatie.  Door de omvorming van de monotone naaldhoutbossen en pijpenstrootjessteppes is een prachtig en gevarieerd heidelandschap ontstaan. Dankzij de aankopen zijn er grotere beheerblokken ontstaan waardoor de gevoelige zones konden ontzien worden. Met de Europese steun van LIFE Liereman is er dus een aantrekkelijker heidelandschap ontstaan met meer mogelijkheden om te genieten van de natuur zonder de kwetsbare fauna en flora te schaden. De wandelfolder kan opgehaald worden in het Bezoekerscentrum.

  • 21-10-2009: Laatste fase heideherstel in het Landschap De Liereman
    Komende maanden wordt in het kader van het LIFE-project in het Landschap De Liereman de laatste fase afgewerkt van het grootschalig herstel van het heidelandschap. Monotone en soortenarme naaldhoutaanplanten worden omgevormd tot witte stuifduinen, paarse heide en blinkende vennen. Het startschot voor de werken is op maandag 19 oktober gegeven. De werken concentreren zich in de deelgebieden de Liereman en de Hoge Mierdse heide in Oud-Turnhout en het Rode Goor te Arendonk.

    Concreet wil dit zeggen dat er bomen gekapt worden. De dikke takken worden opgeruimd en vermalen zodat ze kunnen gebruikt worden voor de productie van groene energie. Vervolgens wordt de toplaag afgeschraapt (plaggen) om de heide en vennen te herstellen. Omdat er bos verdwijnt, zorgt Natuurpunt vzw ervoor dat het bos op andere plaatsen in het Landschap De Liereman en de Kempen gecompenseerd wordt door waardevol en soortenrijk bos.

    Dankzij deze werken wordt het Kempense heidelandschap hersteld met zijn grote meerwaarde voor natuur, cultuurhistorie en zachte recreatie. Gagel, de heideplant bekend van het streekbier Gageleer, voelt zich onder andere thuis in dit landschap. Ook de mysterieuze Nachtzwaluw, in de volksmond ‘geitenmelker’ genoemd, profiteert van het natuurherstel. Het aantal paren is sinds de start van het project gestegen van 2 naar maar liefst 11!

    De afgelopen jaren zijn op verschillende plaatsen in het Landschap De Liereman duinen, heide en vennen hersteld waardoor het gebied een geslaagde metamorfose heeft doorstaan. De resultaten van de werken zijn prachtig en het cultuurhistorisch landschap is terug blootgelegd. Afgelopen zomer zijn, na een afwezigheid van vele decennia, zelfs de eerste Kempense heideschapen terug ingezet voor de begrazing van de heide. Niet enkel de natuur en het landschap profiteren van de herstelwerken, vele bezoekers genieten wekelijks van een wandeling of fietstocht doorheen het natuurgebied. In het voorjaar van 2010 plant Natuurpunt de opening van nieuwe wandelpaden zodat iedereen kan genieten van de nieuwe natuur.

  • 03-06-2009: Kempisch heideschaap verovert Landschap De Liereman
    Sinds vorige week begraast een kudde van zo’n 50 Kempense heideschapen de heideterreinen in het Landschap De Liereman. De grazers worden ingezet om de zeldzame heidevegetaties in stand te houden die dankzij het Life-project zijn ingericht. Tegelijk vormen ze met hun sympathieke uiterlijk een nieuwe attractie voor de talrijke wandelaars en fietsers in het gebied.

    Het Kempens heideschaap was eeuwenlang verbonden met de Kempen. Het heeft ons landschap mee gevormd. Door de begrazing, die vanaf de Middeleeuwen steeds intensiever werd, vormde zich het typische Kempense landschap met haar verschillende heidebiotopen. De schapenmest werd gebruikt om de vruchtbaarheid van de akkers te vergroten en de wol was de basis voor de lakenindustrie in de Kempen.

    Door de uitvinding van kunstmest kwam een eind aan deze ‘heidelandbouw’ en werden de herder en zijn heideschapen overbodig. Halverwege de jaren zestig van de twintigste eeuw was dit schapenras dan ook zo goed als uitgestorven. Een Nederlandse vereniging kocht de laatste exemplaren en startte een fokprogramma. Met succes, want vandaag zijn er opnieuw enkele duizenden exemplaren die vooral in Nederland ingezet worden voor de begrazing van natuurgebieden.
  • 28-4-2009 In een historisch ven in het deelgebied de Hoge Mierdse Heide dat hersteld is in het kader van het Life-project, zijn enkele plantjes Witte waterranonkel Ranunculus ololeucos gevonden. Witte waterranonkel Ranunculus ololeucos is een bedreigde Rode lijstsoort. Het ven is reeds te vinden op de historische kaarten en had deels nog een intacte venbodem. In de 2e helft van de 20e eeuw is het ven vergraven tot een hoefijzervormige vijver. Witte waterranonkel Ranunculus ololeucos kwam toen ook al in de vijver voor, echter met een kleine populatie. In het kader van het Life-project is het historische ven terug hersteld in 2006. Vlak na de werken werd de soort niet meer gevonden maar heden komt de soort terug voor in het ven. Gezien de gunstige omstandigheden wordt er verwacht dat de soort mooi zal uitbreiden tot een grote populatie.

  • 17-3-2009 Op 16 maart is er begonnen met plaggen in de Hoge Mierdse Heide en de Korhaan. De werken kaderen in het herstel van de landduinhabitats psammofiele heide en Buntgrasland. Beide gebieden liggen in het landduincomplex van het Landschap De Liereman. In de Hoge Mierdse Heide is er in 2007 reeds 15 ha geplagd en deze zone wordt dankzij de werken verder vergroot. Tijdens de plagwerken van 2007 werden er loopgraven ontdekt. Na onderzoek bleek dat de loopgraven deel uitmaken van het voormalig oefenterrein van de Hitler Jugend uit WOII. Ook tijdens deze werken zijn er nieuwe loopgraven zichtbaar geworden (zie foto). De plagwerken in de Korhaan zijn een belangrijke stap naar een open heidelandschap omdat verbinden van de open zones stilaan mogelijk wordt.
  • 21-11-2008 Woensdag 19 november heeft een delegatie van LIFE medewerkers van diverse Europese projecten het Life project in Landschap De Liereman bezocht. Het was een divers gezelschap met medewerkers uit Zweden, Finland, Denemarken, Letland, Duitsland, Hongarije, Roemenië, Spanje, Nederland en Groot-Brittanië. De bezoekers waren deelnemers van een Life congres te Brussel dat als doel had om te leren uit lopende LIFE projecten en deze kennis te gebruiken om de Europese natuur te beschermen. Het was een boeiend bezoek met veel interactie en een deskundige uitleg over de uitdagingen, knelpunten en oplossingen van het project. Natuurpunt is als LIFE partner uniek omdat de vrijwilligers de motor van de vereniging zijn. Na het bezoek hebben de bezoekers kennis gemaakt met een frisse Gageleer en dat viel naast een bezoek aan het project in de smaak.
  • 14-11-2008 Op 13 en 14 november hebben honderden leerlingen van lokale scholen de natuur in het Landschap De Liereman een stevige hand geholpen. De leerlingen plantten enkele houtkanten en hagen om het historisch kleinschalig landschap te herstellen. Dankzij deze actie hebben honderden kinderen kunnen kennis maken met de natuur in hun buurt.





  • 19-10-2008 De tweede ronde van de plagwerken is afgewerkt. In verschillende prioritaire zones in het projectgebied is er bijna 4 hectare geplagd. De plagwerken zijn in het kader van het herstel van prioritaire habitats voor Life Landschap de Liereman: psammofiele heide, noordatlantische vochtige heide, soortenrijke heischrale graslanden en slenken in veengronden. De resultaten van de eerste ronde plagwerken worden stilaan zichtbaar en zijn veelbelovend!



  • 20-09-2008 Ondanks het wisselvallige weer van afgelopen zomer is het een goede maaizomer geweest in het Landschap de Liereman. Dankzij de machines (tractor, hooibouwmateriaal,…) die aangekocht zijn binnen Life Landschap de Liereman zijn de hooiwerken vlot verlopen. Op de natte percelen heeft het Life team een softrak ingezet. Het hooi wordt gebruikt als veevoeder. Op verschillende percelen was het hooi niet bruikbaar voor landbouwconsumptie vanwege de aanwezigheid van jacobskruiskruid. Het maaisel van deze percelen naar een vergistinginstallatie gebracht om te worden verwerkt als groene stroom.
  • 25-04-2008 In het noordelijk gedeelte van de Liereman is een nieuw begrazingsraster geplaatst. Het noordelijke gedeelte is zeer waardevol want het vormt de gradiënt tussen de vallei van de Lieremansloop en de hogere gronden en vormt een leefgebied voor heel wat zeldzame soorten. Het nieuwe begrazingblok is 11 hectare groot en sluit aan bij een bestaand blok zodat de shetlandpony’s het gebied op een zeer extensieve manier kunnen begrazen. De extensieve manier is van groot belang voor insecten zoals bijvoorbeeld het zeldzame gentiaanblauwtje. De grazers zorgen ervoor dat het open karakter van het geplagde terrein behouden blijft.
  • 03-09-2007 Tijdens de plagwerken op de Hoge Mierdse Heide werd een loopgraaf uit de tweede wereldoorlog blootgelegd. Deze structuur is na meer dan 60 jaar nog duidelijk herkenbaar in het landschap. Naast de natuurwaarden worden dus ook cultuurhistorische elementen opnieuw in ere hersteld.
  • 05-09-2007 De plagwerken in het veengebied zijn afgerond. In het veengebied werd tijdens de winter 1,7 ha vergraste natte heide en veen geplagd. Ook hier is zonnedauw al volop aan het kiemen. De afvoer van het plagsel werd intussen beëindigd.
  • 20-08-2007 op de Hoge Mierdse Heide werd gestart met het verwijderen van het takhout en het strooiselpakket. De overblijvende takken worden eerst in kleine stukken geklepeld, waarna door gespecialiseerde kraanmannen heel precies het organische materiaal van de bodem zal worden afgeschraapt. Zo komen de landduinen terug vrij en kan zich stilaan opnieuw een droge heide ontwikkelen.
  • 27-08-2006 Kempendag lokt meer dan 800 bezoekers naar het Landschap De Liereman
  • 22-08-2006 Het Landschap De Liereman wordt met zijn landduinenherstel als enige landschap geslecteerd uit meer dan 400 Monumenten en Landschappen die meedongen voor de Monumentenstrijd. Dit is een cross-mediaal programma op Canvas, Radio 1, Radio 2 en internet, waarbij het publiek kan stemmen om dit project in de finale te krijgen. De winnaar krijgt een grote financiële ondersteuning van zijn herstelproject.
  • 10-07-2007 De plagwerken op de 4 ha in het noorden van de Liereman werpen reeds de eerste vruchten af. Er zijn al heel wat interessante planten aan het kiemen. Onder andere de kleine zonnedauw heeft het terrein massaal gekoloniseerd.
  • 27-05-2006 De 24h van de natuur lokte honderden wandelaars naar het Landschap De Liereman. Op een van de wandelingen kregen de deelnemers specifiek uitleg over het Life-project en de geplande grote beheers- en inrichtingswerken.
  • 30-04-2006 De omwonenden van het Rode Goor kregen een exclusieve wandeling doorheen dit nieuwste onderdeel van het Landschap De Liereman, dat mede door Life-steun kon veilig gesteld worden.
  • 25-04-2006 Minister Peeters bezocht Oud-Turnhout en kreeg uitleg over het Life project. Er werd een positiveve dialoog opgestart tussen landbouwers en natuurbeschermers.
  • 06-03- 2006 In zaal de Djoelen in Oud-Turnhout werd voor een volle zaal de ecohydrologische studie uit het Life project toegelicht. Uit alle sectoren waren geïnteresseerden opgedaagd.