06-12-2011 / Met uitsterven bedreigde soorten keren terug in het Turnhouts Vennengebied
Na de terugkeer van de Waterlobelia in twee Turnhouts vennen, verschijnt nu ook de Moerassmele vanuit de zaadbank rond het Haverven. Deze vennen en hun omgeving werden dankzij het LIFE natuur project en Natuurinrichtingsproject gebaggerd en de infiltratiezones geplagd of afgegraven. Dit is het resultaat van een geïntegreerd en multidisciplinair landschapsecologisch herstel. Twee met uitsterven bedreigde soorten in Vlaanderen krijgen alvast weer nieuwe kansen in het Turnhouts vennengebied. Meer info: Tom Andries |
10-10-2011 / Haverven: terugkomst van de Waterlobelia
Na één jaar stellen we vast dat de met in Vlaanderen uitsterven bedreigde Waterlobelia vanuit de zaadbank weer tot leven is gekomen. Na het baggeren van het Haverven kwam de zaadbank weer bloot te liggen. Doordat het ven weer een zandige bodem heeft, kan de Waterlobelia en tal van andere venplanten weer sterk uitbreiden en zo het instandhouden van deze soort in Vlaanderen garanderen.
Foto: Marc Smets
|
|
10-10-2011 / Venherstel Kleine Klotteraard van start
De komende weken wordt de Kleine Klotteraard gebaggerd. Deze werken zijn noodzakelijk om de unieke vennen in het Turnhouts vennengebied te behouden. Door de instroom van voedingsstoffen, bladval en de zeer kleine windwerking, stapelde zich een dikke laag slib op. Dit slib zorgde er voor dat de typische venbewoners van de Kempen hier geen optimaal habitat hadden. Met het verwijderen van het slib, baggeren, krijgen de oorspronkelijke fauna en flora weer een ‘proper’ huis.
Deze baggerwerken zijn zeer ingrijpend en worden dan ook met de nodige voorzichtigheid uitgevoerd. Een rupskraan en aangepast materiaal moeten er voor zorgen dat het ven zelf niet te veel beschadigd wordt. Na de baggerwerken zal de typische zandige venbodem weer zichtbaar worden. Het slib wordt afgevoerd naar een daar voor geschikte locatie.
Vanaf volgend voorjaar kunnen de typische soorten dan ook verder ontwikkelen. In de Grote Klotteraard en Haverven komen Waterlobelia en Oeverkruid al terug. Ook de drijvende waterweegbree, een Europees beschermde soort, doet het goed in de herstelde vennen. In de randzones van de vennen begint de vochtige heide met dopheide en zonnedauw zich te ontwikkelen. Over een paar jaar zal hier weer een paarse heide verschijnen. |
|
10-10-2011 / Herstel Havervenheide afgerond
Ten oosten van het Bels lijntje, in het verlengde van het Haverven, werd nog een deel heide hersteld. Ook hier werd het landschap ingrijpend veranderd: Naaldbomen werden op de droge terreinen gekapt. In de natte depressie en mogelijk klein vennetje, werden de wilgen verwijderd. Nadien werd alles geplagd om zo de zaadbank van de heide weer naar boven te brengen. De komende weken zal er nog een raster geplaatst worden om schapen en runderen op de heide te laten grazen. Over enkele jaren zal hier een prachtige vochtige heide ontwikkelen. |
|
14-07-2011 / Uitvoering Natuurinrichting en Life Turnhouts Vennengebied: volgende fase
Het Agentschap voor Natuur en Bos en de Vlaamse Landmaatschappij plannen de start van een volgende fase in het Natuurinrichtingsproject Turnhouts Vennengebied-West. Dit project is gekoppeld aan het op grootschalig habitatherstel gerichte Life-project in deze omgeving, gecoördineerd door Natuurpunt.
 Dit betekent dat vanaf begin augustus wordt gestart met herstel van Kleine Klotteraard-Oost, het ven dat u ziet aan de voorzijde van de kijktoren. Dit kleine ven is sterk belast met voedselrijk slib, wat de kansen drukt voor typische, bedreigde venflora en -fauna. Vijftien jaar geleden was hier nog een uitgebreide vegetatie met ondermeer het gele moerashertshooi aanwezig.
Ook rondom zullen we een aantal zones plaggen of, lokaal, afgraven, in verbinding met de eerder herstelde Grote Klotteraard en haar omgeving. Tot slot zullen ook een aantal zones in Hoogmoerheide, gelegen in Merksplas en eveneens deel uitmakend van het erkende reservaat Turnhouts Vennengebied, worden hersteld.
We begrijpen dat deze werken ingrijpend zullen ogen, ook op deze relatief beperkte oppervlakte. De werken zijn echter noodzakelijk om, in lijn van voorgaande ingrepen, verder herstel van het unieke en kansrijke Vennengebied te realiseren. Deze werken brachten al zeer goede resultaten. Zo bloeit, na vijftig jaar, weer waterlobelia in Grote Klotteraard, kikkert de heikikker rondom weer op, broeden blauwborst, rietgors en boompieper weer rond dit ven en tanken steltlopers als lepelaar en groenpootruiter er in het voorjaar bij. In en langs het vorig jaar herstelde Haverven illustreren de bloei van moerashertshooi en witbloeiende waterranonkel de gunstige evolutie.
Om u beter vertrouwd te maken met de doelstellingen en onderzoeksaspecten die bij deze bijzondere werken komen kijken, organiseren ANB, VLM en Natuurpunt twee werfwandelingen rond deze werken.
Deze werfwandelingen starten op 21 augustus en op 11 september, telkens om 13:30, bij de kijktoren. U bent van harte welkom. Laarzen strekken tot aanbeveling. |
|
06-07-2011 / Nieuwe wandelfolder
Wil je graag eens een kijkje komen nemen? De nieuwe wandelfolder van het Turnhouts Vennengebied zet je op het goeie pad. De verschillende wandelingen die Natuurpunt uitstippelde leiden je door het gebied. Er is voor elk wat wils. Het gebied is goed toegankelijk voor zowel groot als klein dankzij korte en lange wandelingen. Infoborden doorheen het gebied geven je wat meer uitleg over de omgeving. Om de folder te downloaden, klik hier. |
|
16/06/2011 / Nieuwe brochure
De nieuwe brochure van het Turnhouts Vennengebied is er! Kom meer te weten over dit schitterende gebied en test je kennis aan de hand van de rebus binnenin. Om een kijkje te nemen naar de brochure, klik hier.
|
|
13-05-2011 / Het Turnhouts Vennengebied is een attractie rijker. Kunstenaar Geert De Kockere maakte tien 'Litenatuurtjes' langs een nieuwe wandelroute van Natuurpunt
 Deze tien 'Staaltjes Natuur' zijn kunstwerkjes die ingeplant werden langs een nieuwe Natuurpunt wandelroute in het Turnhoutse Vennengebied. Ze moeten de wandelaars even doen stilstaan bij het landschap. Kunstenaar Geert De Kockere drukt op de duurzaamheid van het project. 'De platen zijn gerecycleerd uit schroot en gemaakt van Cortenstaal. Dat is speciaal staal dat nooit doorroest, maar de komende vijftien jaar mooi patineert onder invloed van het weer.' Uit elke plaat werd een uitsnede gemaakt, waardoor je een 'foto' van het landschap kan maken. Daarbij maakte de kunstenaar telkens een passend gedicht zoals 'Spinnen waren ver op hun tijd vooruit, zij leven al een eeuwigheid van de inkomsten uit hun website'. Lees meer op de website van Het Nieuwsblad. |
|
31-03-2011 / Start werken afgraven bouwvoor rond het Haverven
Sinds vorige week zijn de werken rond het Haverven weer gestart. Een kraan graaft de zwarte teelaarde af tot aan de minerale bodem. De grond wordt afgevoerd naar de ruilverkaveling in de buurt. Het afgraven van deze teelaarde is noodzakelijk om het Haverven, dat vorig jaar gebaggerd werd, optimaal te herstellen en zo weer kansen te geven aan de typische levensgemeenschappen die hier van nature hun thuis hebben. Het afgraven van de grond zorgt er voor dat er geen voedselrijk water meer naar het ven via het grondwater stroomt. Het overblijvende minerale zand zorgt ook voor een ideale kiemingsbodem voor typische heidesoorten. Op die manier wordt het ven ook weer in het oorspronkelijke heidelandschap ingebed. De folder die je hier kan downloaden vertelt je nog meer |
|
14-02-2011 / 300 wandelaars voor het Turnhouts vennengebied
Natuurpunt wenst van harte de 300 wandelaars te bedanken voor hun engagement voor het Turnhouts vennengebied. Dit gebied is terecht een bijzonder waardevol natuurgebied dat niet nog verder mag aftakelen door de uitbreiding van wegeninfrastructuur. Deze opkomst is dan ook een warm hart onder de riem voor de tientallen vrijwilligers die alle dagen werken aan dit prachtige vennengebied.
|
|
24-09-2010 / Herstel van de vennen
Vennen zijn bijzondere leefplaatsen voor tal van dieren en planten in het heidelandschap. Ook in het Turnhouts vennengebied treffen we tientallen vennen aan. Veel van deze vennen zijn verdwenen door een veranderend landgebruik. Met het Life natuurproject en de Natuurinrichting herstellen we een aantal vennen. Hiervoor zijn soms ingrijpende maatregelen nodig: een woordje uitleg is op zijn plaats!
Baggeren
De vennen geraakten de laatste decennia in een slechte staat doordat grote volumes slib de oorspronkelijke zandbodem bedekte. Hierdoor verdwenen de typische soorten in het ven die juist aangepast waren aan deze zandige venbodem zoals bijvoorbeeld waterlobelia en oeverkruid.
Bos kappen voor venherstel?
Bossen rond vennen hebben een negatieve impact op het water om verschillende redenen. Bladeren vallen in het ven en dit zorgt voor de opbouw van slib op de zandige bodem. Deze bossen vormen ook een windscherm. Het is juist de winddynamiek die zorgt voor waterstromingen waardoor steeds weer nieuwe open zandige plekjes gecreëerd worden op oevers en bodem. Dit is noodzakelijk voor diverse typische planten zoals oeverkruid. Tot slotte zorgen bijvoorbeeld wilgen en dennen voor verdamping van water waardoor er minder water in het ven terechtkomt. Uiteraard moeten niet alle bomen wijken en blijven groepjes van bomen over om voldoende landschapsstructuur te houden.
Grond afgraven voor venherstel?
 Een ven ‘leeft’ in contact met haar omgeving. De regen die op de omliggende gronden valt, infiltreert in de doorlatende zandbodem tot op de ondiepe klei. Het water loopt op deze ondoorlatende kleilaag via de ondergrond tot in het ven. Probleem hierbij is dat het infiltrerende regenwater onderweg allerlei stoffen opneemt zoals bijvoorbeeld fosfaat, een meststof voor planten. Bij een teveel aan fosfaat gaan enkele soorten sterk domineren waardoor andere soorten verdwijnen. Door de gronden met teveel aan fosfaat af te graven, wordt voorkomen dat het water dat infiltreert niet ‘opgeladen’ wordt met fosfaat. Op deze manier blijft de waterkwaliteit in het ven gewaarborgd voor vele generaties en kunnen de typische venvegetaties behouden blijven.
Verdere verloop van de werken
Wij zijn er ons van bewust dat de eerste jaren na herstel het landschap niet zo fraai is. Het herstel van de vegetatie neemt vaak enkele tot tientallen jaren in beslag. Om dit herstel in de goede richting te sturen zal er ook gericht beheerd worden. Als basisbeheer zal het terrein begraasd worden met runderen, ezels, schapen en geiten. Op bepaalde delen van het terrein zal ook bijkomend gemaaid worden. Het eindresultaat zal een vrij open landschap zijn met verspreid staande bomen en kleine bosjes. Tussen deze bomen en bosjes zal voornamelijk een uitgestrekt heidelandschap verschijnen zoals we dat kennen van in Kalmthout of de Limburgse heidegebieden.
Meer informatie
- Over Natuurinrichting
- over dit Life natuur project
|
| |
| |
|