Natuurdoelen en IHD-overleg

De Europese staatshoofden en regeringsleiders hebben in december sterk gesnoeid in de (ook voorheen al schaarse) middelen voor milieu- en natuur. Maar er is nog hoop: het Europees Parlement verwierp het voorstel "omdat er te weinig geld beschikbaar wordt gesteld en bovendien de verkeerde prioriteiten worden gesteld". Natuurpunt roept alle parlementairen op om de nodige middelen te voorzien voor het beheer en de bescherming van de Natura 2000 gebieden. Concreet betekent dit dat er voldoende middelen moeten komen in het LIFE+Fonds.

Reeds meer dan 20 jaar ijvert de Kustwerkgroep voor de afbakening van beschermde natuurgebieden in de Noordzee. Op 31 mei kondigde minister Vande Lanotte de afbakening aan van vijf speciale Beschermingszones, die in totaal ca 8% van ons zeeterritorium omvatten. Op 31 oktober werden de ministeriële besluiten gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad. Hiermee is de afbakening van onze eerste mariene vogelrichtlijngebieden een feit.

Hier vind je een kaart met de beschermde gebieden en een overzicht van de beschermingsmaatregelen. Deze afbakening is zondermeer een belangrijke mijlpaal in het Noordzeebeleid, maar het werk is nog verre van af. Natuurpunt rekent er dan ook op dat er nu werk gemaakt wordt om ook de volgende fase. Centraal daarin staan de afbakening van integrale kustzonereservaten en een duurzame oplossing van de aanslepende visserijproblematiek.

Op de laatste bijeenkomst van de Vlaamse regering vóór het zomerreces werd het nieuwe vogelrichtlijngebied in de Baai van Heist en de voorhaven van Zeebrugge bekrachtigd. Het is de eerste keer dat de openbare procedure van het gewijzigd natuurdecreet werd gevolgd. Een andere primeur is dat gelijktijdig met de afbakening van ook de instandhoudingsdoelstellingen werden bekrachtigd. Met dit besluit wordt dan ook de juridische basis gelegd om de gunstige staat van instandhouding van de broedpopulaties van Grote Stern, Visdief en Dwergstern in Zeebrugge en Heist te kunnen verzekeren.

De Europese Commissie heeft onlangs de door de lidstaten aangemelde Habitatrichtlijngebieden bekrachtigd voor de gehele Continentale en Atlantische biogeografische regio's. Ongeveer 7000 gebieden uit 12 West- en Centraal Europese lidstaten zijn nu officieel erkend als "gebieden van communautair belang" en staan klaar voor definitieve opname in het Natura 2000-netwerk. Voor Vlaanderen werden 38 gebieden of clusters van gebieden met een totale oppervlakte van 102.000 ha in deze lijsten opgenomen. Eenmaal een gebied tot 'gebied van communautair belang' is aangeduid door de EC, moet de betrokken lidstaat dat gebied definitief aanduiden als 'speciale beschermingszone' en de prioriteiten vastleggen voor het behoud of herstel van de aanwezige te beschermen habitats en soorten in een gunstige staat van instandhouding. Voorts moet de lidstaat er vanaf nu ook voor zorgen dat de kwaliteit van deze gebieden niet verslechtert en dat er geen significante storende factoren optreden voor de aanwezige soorten. Minister Peeters heeft dus werk aan de winkel...
Bijkomende informatie over deze beslissing vindt u hier, extra achtergrondinformatie vindt u hier.

Naar aanleiding van de 25e verjaardag van de vogelrichtlijn heeft Birdlife een speciale website gelanceerd. Voorlopig is een gedeelte ervan nog onder constructie, maar hij zal alvast gebruikt worden tijdens de Green Week. Ook u kan reeds een kijkje nemen.

België scoort na Cyprus het slechtste in de Europese milieuranking (Environmental Performance Index EPI). Dat blijkt uit een studie van de Nederlandse organisatie Natuur & Milieu, op basis van cijfers van het Europese Milieuagentschap (EEA). De lage score van ons land is vooral te wijten aan vier factoren: de slechte water- en luchtkwaliteit, bodemvervuiling en de slechte bescherming van fauna en flora. Zo loopt meer dan 70% van de oppervlaktewateren in België het risico om de doelstellingen van de Kaderrichtlijnwater niet te halen. Het blijkt ook dat België, met uitzondering van Spanje, het slechtste resultaat boekt van alle 27 EU-lidstaten als het aankomt op het instandhouden van Natura-2000 habitats. • studie NL: Ranking the Stars • Internationale EPI-studie

In het proces voor de vastlegging van de Europese natuurdoelen zijn de volgende rapporten aan de beurt: N-O Limburg (Hageven), Polders, Plateau van Caestert, Overgang Kempen-Haspengouw, Grote Nete, Mangelbeek, Maasvallei, Zandleemstreek, Jeker en Turnhouts Vennengebied. Voor de timing, zie de home-page van onze overlegsite (-> ga naar het tabblad 'Traject 4'). Het eerste rapport (N-O Limburg) zal begin oktober verspreid worden, het overlegproces loopt af op 10 september 2012. De verantwoordelijke planners zullen steeds de betrokken vrijwilligers contacteren om opmerkingen te geven voor de wetenschappelijke toetsing (WBC's) en het maatschappelijk overleg (bolovs), en om deel te nemen aan de bolovs. Zij zullen eveneens de rapporten doorsturen. Krijg je geen bericht of heb je nog vragen? Contacteer dan benno.geertsma@natuurpunt.be IHD-overlegsite Natuurpunt

We nodigen je van harte uit op ons mini-symposium “Sterke partnerships voor Natura2000” nu vrijdag 13 mei te Oostkamp (Brugge). In Vlaanderen staan we de komende jaren voor grote uitdagingen om de Europees beschermde habitattypen en soorten in een goede staat van instandhouding te krijgen. Natuurpunt staat alvast klaar om de doelen kwantitatief en kwalitatief maximaal in te vullen. We doen dit niet alleen, maar samen met onze partners. We willen de sterkte van het model van de terreinbeherende natuurorganisaties toelichten, zowel op het Vlaamse als Europese niveau. Naar aanleiding van 30 jaar natuurontwikkeling in de Vallei van de Zuidleie, waar de samenwerking met (o.a.) NV Waterwegen en Zeekanaal verbluffende resultaten kan voorleggen, nodigen we u uit om over de problematiek van gedachten te wisselen. Vlaams minister Hilde Crevits zal namens de Vlaamse Regering op onze visie reageren. Kurt Vandenberghe, kabinetchef van EU-commissaris Janez Potocnik, zal namens de Commissie de nieuwe Europese biodiversiteitsstrategie 2020 toelichten en kaderen in het onderwerp van de dag. We sluiten af met een korte wandeling in één van Vlaanderens mooiste botanische pareltjes en een drankje. Meer info en inschrijven via www.natuurpunt.be/oostkamp.

Vorige week kreeg minister Schauvliege een zware doos met de eerste 8 S-IHDrapporten, die nu voorlopig goedgekeurd zullen worden. Pas in 2012 worden ze definitief goedgekeurd. De minister dankt het ANB, het INBO en de verschillende partners voor al hun inspanningen voor deze toch wel complexe materie. Natuurpunt wees er de minister nog eens op dat we de deadline van 2010 niet gehaald hebben en dat we dus verwachten dat er tegen eind 2012 wel goede resultaten zijn. Ook wezen we op het feit dat de G-IHD de minimumlat is, waar we dus zeker niet onder mogen terecht komen en liefst een stuk erboven om een veilige marge in te bouwen. En we beklemtoonden dat de wetenschappelijke bevindingen van de Wetenschappelijke toetsingscommissie voor eind 2012 duidelijk in beeld moeten worden gebracht. Enkel op die manier kunnen we komen tot wetenschappelijk en juridisch correcte natuurdoelen die ook de nodige juridische zekerheid bieden aan alle actoren.

Het IHD-overleg voor de 34 habitatrichtlijngebieden in Vlaanderen verloopt in reeksen van 8 S-IHDrapporten. Een derde reeks gaat eind maart van start. Het gaat over de gebieden: Bos en Heide Oosten Antwerpen, Kleine Nete, Klein en Groot Schietveld, Voerstreek, Wingevallei, Zandig Vlaanderen West, Zwarte Beek, en Haspengouw. Deze S-IHDrapporten bevatten de natuurdoelen om de Europese habitats en soorten naar een gunstige staat van instandhouding te brengen. De rapporten worden steeds aan een wetenschappelijk en een maatschappelijk overleg onderworpen. De planners van Natuurpunt Beheer zullen de betrokken vrijwilligers contacteren om mee input te geven aan of aanwezig te zijn op deze overlegmomenten. Onze inbreng in dit overlegproces is van groot belang, aangezien we met deze natuurdoelen ook de toekomst bepalen en verzekeren voor het beheer in onze reservaten. De timing voor deze overlegmomenten vind je hier. Meer info vind je op www.natuurpunt.be/natuurdoelen. Blijf ook op de hoogte via de ANB-nieuwsbrief over het IHD-overleg

Vrijdag kwamen de EU-Birdlifepartners bijeen om zich te beraden over de Vogel- en Habitatrichtlijn. Vanuit alle landen worden problemen gesignaleerd. Toch is de teneur gematigd positief: de afbakening komt goed op gang, en is hier en daar zelfs al afgerond. Tijd nu om de gebieden ook effectief te beschermen en te beheren. Het Life-fonds en de samenwerking met andere gebruikers blijven belangrijke aandachtspunten. BirdLife is mede-organisator van een congres over 25 jaar Vogelrichtlijn, in november, in Nederland.

Na een evaluatie van de eerste 8 bovenlokale overlegmomenten (bolovs) werd het overlegproces onlangs bijgesteld. Na het eerste bolov kunnen de doelgroepen hun opmerkingen ingeven, die dan (en dat is nieuw) voor het tweede overleg beantwoord worden door het ANB. Op het tweede bolov worden deze vragen en antwoorden dan verder besproken met alle aanwezigen en wordt er gekeken waar er eventueel al oplossingen gevonden kunnen worden. Verder werden vijf werkgroepen opgericht rond enkele maatschappelijke thema’s die tijdens het hele proces voortdurend naar boven kwamen: de afstemming met RUPs, de uitvoering van de doelen, de verdeling van de doelen over Vlaanderen, de socio-economische impact, en het verder uitwerken van de passende beoordeling (deze beoordeelt de impact van economische activiteiten op het realiseren van de natuurdoelen). Deze twee aanpassingen hebben echter geen vertragend gevolg voor de reeds eerder afgesproken timing (die loopt tot midden 2012). Voor Natuurpunt blijven er daarnaast echter ook nog enkele wetenschappelijke zaken onuitgeklaard waarop wij graag een duidelijk antwoord zien, zoals de LSVI-tabellen die te weinig rekening houden met kensoorten of de noodzakelijke verbindingen buiten de habitatrichtlijngebieden die voor heel wat soorten en habitats nodig zijn om van een gunstige staat van instandhouding te mogen spreken. Zonder hiermee voldoende rekening te houden zijn de opgestelde doelen ontoereikend. Meer info Het ANB heeft onlangs een nieuwsbrief opgestart om meer info te geven rond het overlegproces. Via deze link kun je je inschrijven en de vorige versie lezen.

In Nederland worden 23 nieuwe Natura 2000-gebieden aangewezen. Van de 162 gebieden op land en 4 gebieden op zee zijn nu 56 gebieden definitief aangewezen. Bij de aanmelding zit de Nederlandse Vlakte van de Raan (rechtsmidden), waarmee het eerste Belgisch-Nederlands grensoverschrijdend natuurgebied op zee is aangemeld. Het aangemelde gebied sluit naadloos aan bij Natura 2000-gebieden Westerschelde & Saeftinghe en Voordelta. Het grensoverschrijdende gebied van de Vlakte van de Raan beslaat een totale oppervlakte van 19.438 ha. In België is de Vlakte van de Raan reeds vroeger aangemeld en heeft het een oppervlakte van 1917ha.

Het IHD-overleg gebeurt telkens per 8 habitatrichtlijngebieden, waarbij de eerste reeks zo goed als afgerond is. De tweede reeks van 8 nieuwe gebieden is opgestart. De eerste fase, nl de wetenschappelijke toetsing via de WBC (wetenschappelijke begeleidingscommissie), is achter de rug. Nu komen de bolovs (bovenlokale overlegmomenten) er weer aan. Per gebied zijn er 2 overlegmomenten, waarbij het eerste eerder informatief is (wat staat er in het rapport? Wat zijn de voornaamste aandachtspunten per doelgroep?) en de tweede een uitwisselingssessie is van gebiedsgerichte vragen en opmerkingen van lokale landbouwers, jagers, land- en boseigenaars, ondernemers en natuurbeschermers. Via onze website www.natuurpunt.be/natuurdoelen vind je de data van de komende bolovs: Demervallei, Vlaamse Ardennen, Fortengordel Antwerpen, Hallerbos, Westkust en Bosbeekvallei (Kampenhout en Heesbossen zijn reeds gepasseerd). De betrokken afdelingen worden op de hoogte gebracht om op voorhand al eens samen te overleggen (=pre-bolov). Heb je nog vragen of opmerkingen? Contacteer dan benno.geertsma@natuurpunt.be.

Eind 2010 zouden de doelen plus de grenzen van de habitatrichtlijngebieden finaal bij de Europese Commissie aangemeld moeten zijn. Dat zal voor Vlaanderen niet het geval zijn: de deadline werd immers voor deze zomer al verplaatst naar midden 2012, ‘wegen technische redenen’. Volgens Natuurpunt was het echter wel technisch mogelijk om de gebiedsspecifieke doelen (S-IHD) voor alle betreffende Europees beschermde gebieden te bepalen, maar werd er om allerlei (politieke?) redenen getreuzeld en is men er véél te laat aan begonnen. De Europese Vogel- en Habitatrichtlijnen zijn nochtans duidelijke richtlijnen met duidelijke deadlines, en bevatten heel wat kansen om ecologische en economische belangen op elkaar af te stemmen. Door het uitblijven van deze Europese natuurdoelen dreigen we nu heel wat nadelen te ondervinden: zo is er geen eenduidig toetsingskader voor de passende beoordeling (die de impact van economische activiteiten op de IHD beoordeelt). Ook voor de opmaak van RUPs in het buitengebied kan men niet verder zonder een aftoetsing met deze doelen. Daarom vraagt Natuurpunt uitdrukkelijk aan de Vlaamse overheid om deze doelen zo snel mogelijk op te stellen, en te voldoen aan de Europese verplichtingen. Het gaat niet op om in Nagoya op te roepen om meer te doen voor de biodiversiteit, en zelf in Vlaanderen achter te blijven.

De Europese Commissie heeft de voorbije weken 2 nieuwe richtsnoeren gepubliceerd i.v.m. activiteiten in Natura 2000-gebieden. De nieuwe documenten geven aan hoe moet omgegaan worden met concrete windenergieprojecten en ontginningen in de Vogel- en Habitatrichtlijngebieden. Er is er ook nog een richtsnoer gepland i.v.m scheepvaart.

Het IHD-overlegproces draait op volle toeren. De eerste 8 van de 34 S-IHD-rapporten (=rapporten met de gebiedsspecifieke natuurdoelen) zijn in bespreking en een tweede reeks van 8 rapporten volgt binnenkort. Elk rapport wordt eerst wetenschappelijk getoetst, waarna er telkens twee overlegmomenten (bolovs) zijn met lokale landbouwers, jagers, natuurbeschermers, ondernemers, land- en boseigenaars en mensen van ANB. Daar wordt gekeken welke lokale belangen van tel zijn bij de latere uitvoering van deze natuurdoelen. De 8 nieuwe gebieden zijn: Valleigebied Kampenhout, Heesbossen, Demervallei, Vlaamse Ardennen, Fortengordel, Wingevallei, Westkust en Bosbeekvallei. De timing van de overlegmomenten vind je binnenkort op www.natuurpunt.be/natuurdoelen. De opgegeven vertegenwoordigers voor de bolovs zullen we verder op de hoogte brengen als de nieuwe S-IHDrapporten binnenkomen.

Op 29 mei keurde de Vlaamse Regering de gewestelijke instandhoudingsdoelstellingen (G-IHD) reeds principieel goed, waarna er advies gevraagd werd aan de Minaraad en de Raad van State. Op basis van die adviezen keurde de Vlaamse regering vorige vrijdag de G-IHD definitief goed. De G-IHD vormen het kader voor de nog op te stellen instandhoudingsdoelstellingen per habitatrichtlijngebied (S-IHD). Voor het omzetten van gewestelijke naar gebiedsspecifieke natuurdoelen loopt er nu een breed overleg per habitatrichtlijngebied (tot juni 2012). Dit overleg gebeurt samen met het ANB, de lokale ondernemers, landbouwers, bos- en landeigenaars, jagers en Natuurpunt. www.natuurpunt.be/natuurdoelen

In verschillende Europese landen bestaat de druk om de Vogel- en Habitatrichtlijn te versoepelen, omdat ze de economische activiteiten te veel zouden beknotten. Eurocommissaris voor Leefmilieu Potocnik beklemtoont in een duidelijk antwoord aan Europarlementslid Kathleen Vanbrempt dat “deze richtlijnen in de noodzakelijke flexibiliteit voorzien om het samengaan van natuurbescherming en economische ontwikkeling te verzekeren. De Commissie gelooft niet dat een herziening geoorloofd is in deze fase.” Potocnik verwees hierbij eveneens naar het goede voorbeeld van het samengaan van economie en ecologie in de haven van Antwerpen. Voor het volledige antwoord, klik hier (geschreven antwoord) of hier (videofragment).

Vorige week gingen de eerste 2 informatieve bolovs (bovenlokale overlegmomenten) door, nl. die van het Zoniënwoud en van het Blak. Daar konden de lokale landbouwers, ondernemers, jagers, boseigenaars en natuurbeschermers hun vragen en bezorgdheden kenbaar maken rond de voorgestelde instandhoudingsdoelstellingen. Beide bolovs zijn in een goede sfeer verlopen. Er kwamen heel wat vragen van de aanwezigen waarop het ANB al dan niet een concreet antwoord gaf. De vragen gingen over bemesting, het juridisch statuut van de nodige ecologische verbindingen, de impact buiten de gebieden, enz. Ongeveer 3 weken na de informatieve bolov volgt er een tweede bolov om de adviezen per sector te bespreken. Van juli tot september volgen de bolovs van de volgende 6 habitatrichtlijngebieden. De data vind je op www.natuurpunt.be/natuurdoelen . Het is echter nog altijd niet duidelijk wanneer de 26 andere gebieden in de vaststaande timing aan de beurt zijn. Wordt hopelijk snel vervolgd.

Op dit moment zijn we bezig met de wetenschappelijke toetsing van de eerste ontwerprapporten met gebiedsspecifieke natuurdoelen (S-IHD). De vier eerste rapporten, die van het Zoniënwoud, het Blak, De Maten en West-Vlaams Heuvelland zijn reeds voorbij. In mei en juni volgen die van de Dijlevallei, de Kalmthoutse heide, Zandig Vlaanderen oostelijk deel en het Vijvergebied Midden Limburg. De toetsing gebeurt door een Wetenschappelijke Begeleidingscommissie (WBC) die bestaat uit experts van elke partner in het proces, i.s.m. het kabinet van minister Schauvliege, ANB en INBO. Is de juiste wetenschappelijke methode gebruikt? Zijn de wetenschappelijke gegevens goed geïnterpreteerd? Deze vragen worden nu behandeld, zodat het komende bovenlokaal overleg voornamelijk kan gaan over de vraag of alle belangen, kansen en knelpunten goed in kaart zijn gebracht. Tegen januari 2011 zal het ANB alle S-IHDontwerprapporten klaar hebben. Meer info

In de maand december werd de brochure ‘Natura 2000 in Vlaanderen - een schakel in een Europees netwerk’ voorgesteld. Deze uitgave van AMINAL Afdeling Natuur werd opgesteld door het WWF in samenwerking met Natuurpunt. Bij de Brochure zit een overzichtskaart van het Natura 2000 netwerk. Die werd opgesteld door Natuurpunt in samenwerking met AMINAL Afdeling Natuur en het WWF. In 56 pagina’s geeft de brochure interessante achtergrond bij het Natura 2000-Netwerk (Het Netwerk van Europse Vogel- en Habitatrichtlijngebieden). Een eerste deel licht dan ook uitvoerig deze Europese regelgevingen toe, van grondgedachte tot afbakeningsproces.

De verplichte implementatie in Vlaanderen wordt uit de doeken gedaan in een tweede deel. De brochure verhaalt eerst de historiek van beide richtlijnen, om vervolgens stil te staan bij de soortenbescherming en het verplicht huiswerk voor iedere lidstaat.

De brochure is een ideaal middel om een eerste kennismaking te krijgen met het Natura 2000 netwerk. Maar ook voor ingewijden is de brochure en het kaartje een goede terugvalbasis om cijfermateriaal vlug en efficiënt op te sporen, of om algemene vragen beantwoord te zien. De referentielijst tenslotte is een must voor iedereen die zich verder wil inwerken in dit Europees natuurlijk netwerk.

De brochure en kaart zijn beiden te verkrijgen bij Steven Vanholme.

"In 2009 gaf de Staatssecretaris voor het Mariene Milieu Etienne Schouppe de opdracht om een lijst op te stellen van potentiële Habitatrichtlijngebieden in het Belgische deel van de Noordzee. Het ontwerp is nu klaar en ligt tot 15 maart in openbaar onderzoek. Er is vooral aandacht voor gebieden langs de westkust. In een bezwaarschrift vraagt de kustwerkgroep om ook de Vlakte van de Raan en de zone ter hoogte van de Baai van Heist aan te duiden."

Begin deze maand kregen we de eerste twee S-IHDrapporten: die van het Zoniënwoud (Brussel) en die van het Blak (Antwerpen). Deze rapporten met de gebiedsspecifieke natuurdoelen worden nu eerst bekeken op hun wetenschappelijkheid en hun leesbaarheid. In juni en juli volgt de maatschappelijke aftoetsing, ofwel het BOLOV (=bovenlokaal overleg). Binnenkort worden de betrokken Natuurpuntafdelingen op de hoogte gebracht om deze rapporten eens samen op voorhand te bekijken. In totaal zal de tijdsbesteding voor een vrijwilliger bij elk rapport ongeveer 4 avonden zijn: eenmaal vooraf vergaderen, eerste overlegmoment met de andere partners (=bolov 1), adviezen formuleren en dan bolov 2. De timing van de eerste 8 rapporten (en van de andere rapporten) vind je op onze natuurdoelenwebsite

Het overlegproces over de gebiedsspecifieke natuurdoelen start in maart 2010 en eindigt, normaal gezien, in juli 2012. Aangezien we op deze manier de Europese deadline van eind 2010 overschrijden, heeft Natuurpunt gehamerd op een duidelijk afgebakend proces voor alle 34 habitatrichtlijngebieden. Het ANB heeft daarom een timing uitgewerkt, en deze werd door alle partners in het overleg goedgekeurd. Natuurpunt pleit er nu voor om deze concrete timing samen met een vernieuwde intentieverklaring door minister Schauvliege te laten ondertekenen. Op deze manier vragen we naar voldoende garanties opdat de inspanningen die alle partners leveren voor dit overlegproces, zo snel mogelijk vertaald worden in concrete maatregelen. Meer info over de timing vind je hier . De namen en data van de eerste 8 gebieden zijn bekend, de volgende 26 S-IHDrapporten worden later in de vaststaande timing geschoven.

Na het unaniem gunstig advies van Minaraad en Landbouwraad staat niets nog een definitieve goedkeuring van de Vlaamse instandhoudingsdoelstellingen (IHD’s) in de weg. Het wordt immers hoog tijd om te beginnen aan de lokale IHD’s. Maar daar knelt blijkbaar het schoentje. Alle geplande vergaderingen van de Vlaamse stuurgroep en de communicatiewerkgroep zijn afgelast. En het Agentschap voor Natuur en Bos heeft ook de samenwerking met experten van Natuurpuntsignatuur opgeschort (opgezegd?). De begeleiders wachten.

In Herentals namen we samen met de vrijwilligers het eerste officieuze S-IHDrapport onder handen. Wat staat er (niet) in? Waar moeten we op letten? Enz. Dit rapport is een concrete vertaling van de gewestelijke (G-IHD) naar gebiedsspecifieke natuurdoelen (S-IHD) en zal de basis zijn voor het natuurdoelenoverleg (start begin 2010). Ook op andere plaatsen organiseren we dergelijke interactieve avonden om onze vrijwilligers te vormen voor het natuurdoelenoverleg. De volgende vormingsavond is al op 20 oktober in Sint-Truiden. Meer info over de vormingsdata & -locaties, het overlegproces en welke vrijwilligers we zoeken, vind je hier. Inschrijven kan nog door een mail met je naam, afdeling, gewenste locatie en datum te sturen naar Benno.geertsma@natuurpunt.be.

De Vlaamse Minaraad en de Strategische adviesraad voor landbouw en visserij (SALV) hebben een gezamenlijk en unaniem advies uitgebracht over de Europese natuurdoelen voor Vlaanderen (de zgn. instandhoudingsdoelstellingen). Zelfs VOKA onderschreef het advies. Met het advies krijgt de regering groen licht om de natuurdoelen definitief vast te stellen. Voor het beoordelen van de specifieke natuurdoelen per Habitatgebied stellen de raden voor om een wetenschappelijke begeleidingscommissie op te richten.

tekstdeel "De voorbije 4 provinciale infomomenten over de Europese natuurdoelen zijn in een goede sfeer verlopen. Elke avond werd door één van de partners in het proces geopend, waarna het ANB een uitgebreide uitleg gaf over Natura 2000 en de natuurdoelen. Na de pauze was er steeds tijd om de vele vragen te beantwoorden. Vragen zoals: Wat zijn de gevolgen voor de landbouwers? Is er genoeg geld om de doelen te realiseren? Hoe is het overleg samengesteld? Wat met natuur en bos buiten de beschermde gebieden? Enz. Na de vragen dronken de aanwezige natuurbeschermers, jagers, ANB’ers, werkgevers, landbouwers of boseigenaars samen een pint. Wil jij nog een infomoment meemaken? Dinsdag is er één in Genk, woensdag in Brakel en de laatste is donderdag in Leuven. Inschrijven kan nog bij Benno.geertsma@natuurpunt.beMeer info, klik hier

Art. 17 van de Habitatrichtlijn bepaalt dat de Europese lidstaten om de 6 jaar verslag moeten uitbrengen over de uitvoering ervan. De Europese Commissie bundelt de resultaten en beoordeelt hoe het op Europees niveau met de te beschermen soorten gesteld is.

De Vlaamse regering heeft onlangs de gewestelijke natuurdoelen goedgekeurd. Dit is een belangrijke stap vooruit. Want deze gewestelijke natuurdoelen dienen als kader voor de doelen die opgesteld moeten worden per habitatrichtlijngebied. De gebiedsspecifieke natuurdoelen moeten uiteindelijk klaar zijn tegen eind 2010.

Hoge Bosraad, Landelijk Vlaanderen, Boerenbond, Algemeen Boerensyndicaat, Hubertusvereniging Vlaanderen, VOKA, PIDPA , UNIZO en Natuurpunt (samen de Vlaamse IHD-overleggroep) hebben op 30 april de Europese natuurdoelen voor Vlaanderen (gewestelijke instandhoudingsdoelstellingen, G-IHD) aangenomen. En aan de regering gevraagd om het besluit nog voor de verkiezingen goed te keuren en aan de strategische adviesraden te bezorgen.

Naar aanleiding van de tiende verjaardag van de Habitatrichtlijn publiceren de Europese BirdLife- Lifepartners een handige brochure over Natura 2000 gebieden. De brochure 'Natura-2000 – Voor vogels en mensen' wordt in 11 landen en in 9 talen verspreid.
De brochure besteedt aandacht aan o.a. EU-Vogelrichtlijngebieden, het beheer van Natura 2000 gebieden en de belangrijke vogelgebieden van BirdLife International. Elke brochure bevat ook een aantal ‘nationale’ pagina’s. In de Vlaamse editie wordt er gewezen op de financieringsmogelijkheden en er worden adressen gegeven van een hele reeks bevoegde overheden.
Op 27 november werd de brochure officieel voorgesteld in het Europees Parlement, in aanwezigheid van Mevrouw Wallström, Commissaris voor Leefmilieu.

Het (internationaal) protest tegen de ontginning van het Meer van Belval in de Franse Argonne is in elk geval doorgedrongen tot de lokale autoriteiten. In een antwoordbrief bevestigt de directeur van DIREN Champagne-Ardenne dat er een passende beoordeling zal gemaakt worden. Er is ook al een vergadering geweest met de nieuwe eigenaar.

Verscholen in de bossen van de Franse Argonne ligt het meer van Belval. Bekend bij vogelaars en natuurliefhebbers. Het is habitatrichtlijngebied maar desondanks bedreigd door verkoop aan een particulier.

Natuurpunters hebben zich alvast bezorgd getoond en brieven gestuurd naar de Franse bevoegde overheden.

De Vlaamse Regering heeft een aantal bijkomende gebieden die in aanmerking komen als habitatrichtlijngebieden voor het habitattype 'estuarium' voorlopig aangeduid. Het gaat om de het gebied 'Waterzone van het IJzerestuarium' en van het gebied 'Waterzone van het Schelde- en Durme-estuarium van de Nederlandse grens tot Gent'. Deze gebieden omvatten in eerste plaats de vaargeul van de Schelde en de IJzer in zoute getijdezones van deze rivieren. Spijtig genoeg komt het zoete gedeelte van de Schelde dat nog aan getijden onderhevig is niet in beeld. Nochtans zijn juist de uitgebreide zoetwaterschorren langs de Schelde het meest waardevolle habitat van het estuarium. Verder wordt er ook een correctie vooropgesteld van het habtitatrichtlijngebied op het Zuidelijk Eiland, waarbij een zone op het eiland geschrapt wordt (met het oog op de aanleg van een spoorlijn) en vervangen door de oude sluisarm. Met deze beslissing wordt tegemoetgekomen aan een eerdere kritiek van de Europese Commissie over de gebrekkige afbakening van Vlaamse estuaria als habitatrichtlijngebied, en wordt tevens invulling gegeven aan een actie uit het natuurluik van de Ontwikkelingsschets 2010. De volgende stap in de vaststellingsprocedure is een openbaar onderzoek. We houden u op de hoogte.

De Habitarichtlijn uit 1992 is 15 jaar jong. Het vormen van grote eenheden natuur in ecologische netwerken blijft nog steeds een van de belangrijkste instrumenten om de bedreigde biodiversiteit en ecosystemen te beschermen. In Vlaanderen is met enige achterstand 163.500 ha aangeduid als Habitat- of Vogelrichtlijngebied. Daarmee is Vlaanderen zeker geen koploper in Europa. Daarom moet naast de Natura-2000 gebieden ook het eigen Vlaams Ecologisch Netwerk verder uitgebouwd worden. Voor de Natura 2000-gebieden moet er ook nog één en ander gebeuren: instandhoudingsdoelstellingen vastgelegd en natuurrichtplannen opgesteld. En ook de soortbescherming moet worden versterkt om aan onze internationale verplichtingen te voldoen.

Er is eindelijk een akkoord over Life-+, de opvolger van LIFE, het Europese Natuur- en milieufonds. Belangrijke vooruitgangspunten uit de voorbije onderhandelingsprocedure zijn dat het fonds centraal beheerd zal worden door de Europese Commissie, en dat er 40 miljoen euro bijkomt. (Al is dat laatste relatief, want er was ooit 100 miljoen extra beloofd en gebudgetteerd). Het grootste verschil met het vroegere Life-fonds is dat er een sleutel is voor de verdeling tussen de lidstaten. Op basis daarvan kunnen we berekenen dat België in de periode 2007-2013 zo'n 18 miljoen euro zal krijgen voor natuurprojecten. In de voorbije jaren, toen het geld verdeeld werd op basis van de kwaliteit van de projecten, kreeg België meer. In de periode 2002-2006 werd er zo'n 28 miljoen euro Europees geld geïnvesteerd in Vlaamse natuur. Of er -zoals ooit beloofd - meer geld vanuit plattelandsontwikkeling aan natuur zal besteed worden, is nog onduidelijk. Habitarichtlijn uit 1992 is 15 jaar jong. Het vormen van grote eenheden natuur in ecologische netwerken blijft nog steeds een van de belangrijkste instrumenten om de bedreigde biodiversiteit en ecosystemen te beschermen. In Vlaanderen is met enige achterstand 163.500 ha aangeduid als Habitat- of Vogelrichtlijngebied. Daarmee is Vlaanderen zeker geen koploper in Europa. Daarom moet naast de Natura-2000 gebieden ook het eigen Vlaams Ecologisch Netwerk verder uitgebouwd worden. Voor de Natura 2000-gebieden moet er ook nog één en ander gebeuren: instandhoudingsdoelstellingen vastgelegd en natuurrichtplannen opgesteld. En ook de soortbescherming moet worden versterkt om aan onze internationale verplichtingen te voldoen.

De Poolse leefmilieuminister organiseert van 25 tot 27 augustus een conferentie over "Natura 2000 - een mogelijkheid voor duurzame ontwikkeling in Europa". Doelpubliek zijn ambtenaren en de collega-ministers uit andere landen. Wil Polen, dat recent in gebreke werd gesteld voor een gebrekkige omzetting van de Vogel- en Habitatrichtlijn, iets goedmaken? Of is het een poging om een afzwakking van de Europese natuurregelgeving op de agenda te plaatsen. De Europese natuurbeweging is op haar hoede.

Gisteren lanceerde Natuurpunt de website van het 'sterneneiland'. Het sterneneiland is industriële natuur in een ontoegankelijke uithoek van de Zeebrugse haven. Om veiligheidsredenen kan de plaats niet bezocht worden. Maar door het gebruik van technologische hulpmiddelen (moderne netwerkcamera's, snelle streaming media servers, …) is het nu mogelijk geworden om ook onbereikbare natuur een beetje dichter bij de mensen te brengen.

Bij de finale onderhandelingen over de Europese meerjarenbegroting 2007-2013 werd nog 4 miljard euro extra vrijgemaakt. 100 miljoen daarvan gaat naar het natuur- en milieufonds LIFE+. In totaal zit er nu 1,65 miljard euro in de pot van LIFE+. Volgens de huidige verdeelsleutels zou daarvan 40 miljoen euro naar België komen. Ondanks de verhoging is dit nog altijd minder dan de 2,1 miljard die de Commissie 2 jaar geleden voorstelde. Een bedrag dat toen door onderzoekers en politici als veel te weinig aanzien werd.

Eind vorig jaar verlengde minister Peeters de vergunning voor de grondwaterwinning van PIDPA op het Groot Schietveld te Brecht en Wuustwezel. De nieuwe vergunning is geldig voor 20 jaar en ligt midden in een Vogel- en Habitatrichtlijngebied. De Raad van Bestuur van Natuurpunt besliste om een verzoekschrift tot vernietiging van het besluit in te dienen bij de Raad van State omdat deze hervergunning het herstel van de gunstige staat van instandhouding van de verdrogingsgevoelige heidevegetaties op lokaal én Vlaams niveau onmogelijk maakt. Er werd immers alleen rekening gehouden met de bijkomende natuurschade. In onze visie moet via een passende beoordeling elke impact op de te beschermen natuurwaarden in beeld gebracht worden. Voorts kan de grondwaterwinning alleen hervergund worden als er dwingende redenen van hoog maatschappelijk belang zijn aangetoond en er geen natuurvriendelijker alternatief bestaat. Naast deze procedure bij de Raad van State, zal Natuurpunt dit besluit ook aanvechten bij de Europese Commissie.

Verschillende kranten berichtten dat België vanaf 2007 te weinig middelen zal krijgen uit het Europese Natuurfonds LIFE+. Dat is dit niet het gevolg van de verdeelsleutel tussen Lidstaten. Er is gewoon te weinig geld voor LIFE+. Amper 1,6 miljard euro is voorzien, in plaats van de geplande 9 miljard. Dat is nog geen 0,2 procent van het totale EU-budget. De Belgische en gewestelijke leefmilieuministers hebben in het verleden geijverd voor een sterk LIFE+. Ook op de vorige raad van leefmilieuministers. We gaan ervan uit dat ons land blijft aandringen op een verhoging van de middelen.

Bij het EU-Hof van Justitie loopt al een hele tijd een procedure tegen België (Vlaanderen) wegens het niet naleven van de Vogelrichtlijn. Dat is één van de redenen waarom het Natuurdecreet onlangs aangepast werd. In art. 36bis en 36 ter werd een gans hoofdstuk ingevoegd over de Vogel- en Habitatrichtlijngebieden. Maar voor Europa volstaat dit blijkbaar niet. De procedure gaat verder.
Op 7 november 2002 gaf de Advocaat-Generaal van het Hof zijn advies aan de rechters. Dit advies is de laatste stap in de procedure. De Advocaat-Generaal ging eigenlijk maar op 1 punt in. Hij vindt dat Vlaanderen de vogelrichtlijngebieden onvoldoende bekend gemaakt heeft. Daardoor hebben ze te weinig geldingskracht. Alleen al daarom schendt Lid-Staat België de Vogelrichtlijn.
Het (korte) advies is te vinden op volgende webstek . Klik op rechtspraak en daarna op Recente rechtspraak van het Hof van Justitie en de Rechtbank van Eerste Aanleg. Het zaaknummer is C-415/01.