Mechelen, 31 maart 2011 | Vandaag verspreidde de Zeeuwse Milieufederatie (ZMF) en het Zeeuwse Landschap een persbericht waarin zij afstand nemen van de ontpoldering van de Hedwige Polder. Natuurpunt en Vogelbescherming Nederland zien niet in hoe deze stap kan bijdragen aan het natuurherstel in de Westerschelde en pleiten voor de volledige uitvoering van het project.
Het natuurherstel in de Westerschelde is geen Zeeuwse kwestie, maar internationaal van levensbelang, onder andere voor honderdduizenden trekvogels. De Westerschelde is één van de laatste gebieden in Europa waar sprake is van een open verbinding en een natuurlijke overgang van rivier naar zee. De natuur in de Westerschelde heeft door onder andere eerdere verdiepingen en inpolderingen veel schade opgelopen.
Natuurherstel is alleen mogelijk als er meer ruimte gegeven wordt aan de Schelde, zodat er weer platen en slikken ontstaan waar vogels hun voedsel kunnen vinden. Na bijna 15 jaar studie, onderhandelingen en externe onderzoeken is afgesproken om 440 hectare intergetijdengebied in de Hertogin Hedwigepolder en het noordelijk deel van de Prosperpolder te ontwikkelen. Hiervan ligt 295 ha op Nederlands en 145 ha op Vlaams grondgebied.
Achtergrond
Waarom is de ontpoldering van de Hedwigepolder zo belangrijk voor de natuur ? Ter voorbereiding van de Ontwikkelingsschets 2010 werd aan wetenschappers uit Vlaanderen en Nederland gevraagd welke maatregelen er nodig zijn om het natuurluik van de langetermijnvisie te realiseren. De studie leidde tot het Natuur Ontwikkelings Plan Schelde-Estuarium (NOPSE) waarin per ecologische zone van het estuarium alle mogelijke natuurherstelmaatregelen op basis van objectieve, wetenschappelijke criteria werden beoordeeld en gewaardeerd. Op basis van de studie werden in de Ontwikkelingsschets vervolgens becijferde doelstellingen per ecologische zone vastgelegd en vertaald in concrete acties.
Het Vlaams-Nederlandse grensgebied ligt in een ecologische zone waarin herstelmaatregelen in eerste instantie moeten bijdragen aan het herstel van de natuurlijke getijdendynamiek van de rivier door het uitbreiden van het areaal aan slikken en schorren. Het ”landwaarts verplaatsen van dijken” is de enige maatregel om dit efficiënt te bereiken. De ontwikkeling van 440 ha intergetijdengebied in de Hertogin Hedwigepolder en het noordelijk deel van de Prosperpolder, waarvan 295 ha op Nederlands en 145 ha op Vlaams grondgebied maakt daar deel van uit.
De keuze voor die polder werd mede gemaakt omwille van zuinig ruimtegebruik. De ontpoldering zal immers, samen met het bestaande Verdronken Land van Saeftinge en de bestaande en geplande natuurprojecten in de Vlaamse Doelpolder en Prosperpolder Zuid één groot aaneengesloten natuurgebied van internationaal belang vormen. Als men de ontpoldering elders had gepland, dan zouden de schaalvoordelen van de ”robuuste natuur” wegvallen en zou men veel meer oppervlakte moeten ontpolderen om dezelfde robuustheid te bereiken.
Na de ratificatie van de Scheldverdragen is aan Vlaamse kant onmiddellijk begonnen met de werkzaamheden, conform de afspraken en de timing van die verdragen. Indien men in Nederland vooralsnog zou beslissen om haar gedeelte van dit project niet uit te voeren, dan zou dat ook voor Vlaanderen verregaande gevolgen hebben. Zo zouden de hierboven vermeldde schaalvoordelen vervallen, waardoor ook aan Vlaamse kant ongetwijfeld meer oppervlakte nodig zal zijn om de natuurdoelstellingen van enerzijds het Geactualiseerde Sigmaplan en anderzijds het Strategisch Plan van de Antwerpse haven te kunnen waarborgen. Het ontwerp én de vergunning voor de dijkwerken en de inrichting van het Vlaamse deel van de Prosperpolder moet dan overgedaan worden, met onder andere een extra dijk op de grens. Kortom, het niet ontpolderen van de Hedwigepolder zou in Vlaanderen belangrijke maatschappelijke en financiële gevolgen met zich meebrengen.
De Hedwigepolder als veiligheidsproject Het verbeteren van de veiligheid tegen overstromingen is één van de drie prioritaire peilers van de OS 2010 en is in Vlaanderen geconcretiseerd in het Geactualiseerd Sigmaplan. Ook hier is het uitgangspunt het creëren van meer ruimte voor de rivier. Enkel in stedelijke gebieden (bvb Antwerpen) worden lokaal de dijken verhoogd. Door de rivier in de grenszone (waar ze aanzienlijk smaller wordt) meer ruimte te geven beperkt het Hedwige-Prosperpolderproject de kracht van een stormvloedgolf alvorens die met volle kracht op de stad Antwerpen en de haven inbeukt. Indien de ontpoldering niet doorgaat, dan vervalt ook de veiligheidsfunctie en zullen in Antwerpen extra (dure) veiligheidsmaatregelen noodzakelijk worden.
Contact