Afbeelding
Doodskopzweefvlieg
Paul Wouters/Marianne Horemans

Insecten in nood: maak van je tuin een groene oase

16 jul 2025
Categorieën
Natuurbericht

Uit nieuw onderzoek van de Universiteit Gent blijkt dat insectenpopulaties in stedelijke gebieden sterk achteruitgaan, vooral grote soorten zoals vliegen en bijen hebben het moeilijk. Hun biomassa is in sterk verstedelijkte gebieden gehalveerd in vergelijking met groene, landelijke zones. Dit verlies heeft gevolgen voor vogels, vleermuizen en spinnen, die afhankelijk zijn van insecten als voedselbron.

In de recente studie onderzocht UGent het effect van verstedelijking op insecten door gele lijmvallen te plaatsen in 81 tuinen, verspreid over Vlaanderen. De vallen werden een week lang uitgezet in verschillende omgevingen: van stedelijke centra tot groene buitengebieden. Vervolgens werden alle gevangen insecten nauwkeurig onderzocht, opgemeten en ingedeeld in verschillende soortgroepen en grootteklassen. We vonden opvallende resultaten: in sterk verstedelijkte gebieden nam de biomassa van insecten met maar liefst 50% af, en er was een afname van 25% in functionele diversiteit van insecten. Vooral grote vliegensoorten (Diptera) verdwenen sterk uit de meest verstedelijkte tuinen. Opvallend was ook dat tuinen in landelijke gebieden met matige bebouwing, vaak gekenmerkt door intensief landbouwgebruik, zelfs slechter scoorden dan sterk verstedelijkte gebieden.

Afbeelding
Aantallen insecten in tuinen meten
Katrien De Wolf
Een duidelijk verschil in biomassa en soortenrijkdom tussen rurale (natuurlijke) gebieden (links) en stedelijke gebieden (rechts).

Gelukkig kun je zelf bijdragen aan het herstel van de insectenrijkdom in jouw buurt. Zelfs kleine stukjes groen kunnen een enorm verschil maken. Een tuin met diverse planten, bloemen en struiken biedt voedsel en schuilplekken voor insecten, vooral als je kiest voor inheemse soorten die nectar en stuifmeel leveren. Laat een stukje gras ook eens ongemaaid: wilde bloemen en kruiden trekken meer insecten aan dan een strak gemaaid gazon. 

Wil jij weten hoe het gesteld is met de insecten in jouw tuin? Neem dan deze zomer deel aan de Insectenzomer van Natuurpunt en ontdek de rijkdom van de natuur dichtbij huis. Via de gratis app ObsIdentify herken en registreer je eenvoudig insecten – in je tuin, maar ook daarbuiten. Met jouw waarnemingen lever je een waardevolle bijdrage aan wetenschappelijk onderzoek. Onderzoekers gebruiken de verzamelde gegevens om trends in insectenpopulaties te volgen en te beoordelen hoe effectief natuurherstelmaatregelen zijn. Samen zorgen we voor een bloeiende toekomst voor insecten én voor de natuur in onze steden.

Doe mee met de insectenzomer

Tekst: Katrien De Wolf, Universiteit Gent – Terrestrial Ecology Unit, [email protected]

Het onderzoek werd gepubliceerd in Insect Conservation and Diversity en gefinancierd door het FWO (Fonds Wetenschappelijk Onderzoek – Vlaanderen)