Natuurherstel op de Wijngaardberg: van weekendverblijfzone naar structuurrijk bos

De Wijngaardberg is één van de laatste onaangetaste Diestiaanheuvels uit de regio. Die getuigenheuvels zijn restanten van zandbanken uit de tijd dat de zee nog tot hier reikte. De ondergrond bestaat uit ijzerzandsteen, met lokale zandige zones en kleilenzen. Dellen of winterbeken doorsnijden de steile hellingen en zorgen voor een gevarieerd landschap.

Van ongebruikte weekendverblijven naar herstelde natuur

Om de natuurwaarden op de heuvel te versterken, tracht Natuurpunt de weekendverblijven op te kopen eens ze in onbruik geraken. Het verwijderen van de gebouwen en achtergebleven rommel is vaak een hele klus door de steile helling. De afgelopen jaren slaagden we er, dankzij de steun van de gemeente Rotselaar en provincie Vlaams-Brabant, in om 6 weekendverblijven te verwijderen en er staan er nog enkele op de planning. Beetje bij beetje bouwen we zo aan een structuurrijk bos op deze bijzondere locatie.

De Wijngaardberg: interessant voor warmteminnende soorten

De heuvel was lang een bosrijk gebied. In de negentiende en het begin van de twintigste eeuw werd er  aan hakhoutbeheer gedaan, op sommige plaatsen zo drastisch dat  open plekken ontstonden die zich tot soortenrijke heidegebiedjes ontwikkelden. De zuidelijke helling is interessant voor allerlei warmteminnende soorten, zoals de levendbarende hagedis. De stekelige struik gaspeldoorn, geelbloeiend in het voorjaar, is ook zo'n zonneklopper. In een majestueus beukenbos verschuilt zich een steengroeve met een angstwekkende naam: de duivelsput. Verder herbergt de Wijngaardberg een rijke variatie aan planten, waaronder blauwe bosbes, tormentil, struikhei, gewone dophei, grasklokje, dubbelloof, mannetjesereprijs, blauwe knoop en liggende vleugeltjesbloem.

Tekst: Kris Boers (Natuurpunt Beheer)