Image
Gewone oesterzwam - Saxifraga - Willem van Kruijsbergen

Gewone oesterzwam

Pleurotus ostreatus

Naast champignons vind je in de supermarkten heel vaak oesterzwammen. Deze worden gemakkelijk gekweekt en zijn heel lekker. Het zijn paddenstoelen met een schelpvormige hoed (vandaar de naam oesterzwam) die zijdelings met een korte steel is aangehecht op dood hout. 
In Vlaanderen zijn de gewone oesterzwam en de bleke oesterzwam de meest voorkomende soorten. Schubbige oesterzwam en trechteroesterzwam zijn zeldzamer. De oranje oesterzwam werd pas voor het eerst in Vlaanderen waargenomen in 2011 en is sindsdien aan een enorme opmars bezig. 
De gewone oesterzwam (Pleurotus ostreatus) is een saprotrofe zwam die algemeen voorkomt op stammen van dode of beschadigde loofbomen waarop ze in groepen groeien als oesters op een oesterbank. Naast populieren en wilgen is de beuk een veel voorkomende gastheer.

Grootte
Hoed: 5 tot 5 cm breed. Steel: 1-3 cm lang, 1 tot 2 cm breed.
Levensverwachting

Vindbaar: het hele jaar door

Status
Algemeen
Woonplaats

Op dood hout van populier, wilg en beuk

Karakter

Saprofyt of opruimer van dood hout

Verleiding

Gegeerde paddenstoel in de keuken

Afkomst
Inheems

Hoe herken je de gewone oesterzwam?

De schelpvormige, grijze (in vele tinten) hoed is zijdelings met een korte steel aan dood hout gehecht. Let op, ook op levende bomen, waarvan een stuk van de schors en het onderliggende hout is afgestorven, kunnen oesterzwammen verschijnen. De hoed is eerst gewelfd en later meer vlak en wat golvend. Het oppervlak voelt wat vettig, waardoor de paddenstoel goed tegen de winterkoude bestand is. De hoed is erg variabel van kleur, die varieert van blauwgrijs tot grijsgeel. De plaatjes zijn wit en ook de kleur van de sporen is wit. Bij ouder worden kunnen de plaatjes wat gelig worden. 

Gewone oesterzwam - Saxifraga - Willem van Kruijsbergen

Lijkt op

Bleke oesterzwam heeft een bijna witte hoed en is een soort die eerder in de zomer en het vroege najaar verschijnt. De gewone oesterzwam is een echte late herfst en wintersoort. 

Icon
Icoon - Wist je dat

Wist je dat?

  • Oesterzwammen zeer gezond en voedzaam zijn. Ze bevatten veel vitamines, mineralen en vezels, en zijn daarnaast een goede bron van eiwitten. Ze hebben ook antibacteriële eigenschappen en worden soms als medicinale paddenstoelen gebruikt.
  • Oesterzwammen vleeseters zijn? Naast stikstof uit houtafbraak halen oesterzwammen ook stikstof uit de bodem door aaltjes te consumeren. De zwamdraden van oesterzwammen produceren giftige druppeltjes die deze bodemaaltjes verlammen.
  • Er een soort oesterzwam bestaat die groeit op de wortels van kruisdistel, een zeldzame plant die in Vlaanderen voornamelijk aan de Maas en aan de kust voorkomt. De soort werd echter nog nooit gevonden in Vlaanderen, in Nederland is ze wel van enkele groeiplaatsen gekend. 
  • Koningsoesterzwammen uit de winkel in feite kruisdisteloesterzwammen zijn die worden gekweekt op zaagsel, stro en soms zelfs koffiegeruis? 

Wat kan jij doen?

Paddenstoelen zijn intrigerende en nuttige verschijningen. Ze ruimen je tuin op en zorgen op hun eigen manier voor de natuur. Wat kan jij doen voor meer paddenstoelen in je tuin

Afbeelding
paddenstoelen zoeken - wim dirckx
Wim Dirckx
Icon
Icoon - Paddenstoel

Vraag je gratis poster aan

Gratis Paddenstoelenposter Natuurpunt

In Vlaanderen komen meer dan 4.000 verschillende soorten voor. 22 daarvan plaatsten we op een vintage poster. Onze paddenstoelenexpert Roosmarijn selecteerde soorten die je makkelijk kan herkennen. Hopelijk kom je ze tegen op je herfstwandeling.

Vraag je paddenstoelenposter aan

Vaak gestelde vragen over paddenstoelen

Wat is het verschil tussen een zwam en een paddenstoel?

Hoewel beide termen vaak door elkaar worden gebruikt, is er een duidelijk verschil. De zwam is het organisme dat onder de grond of in hout zit en bij de meeste soorten het grootste deel van het jaar onzichtbaar blijft. Paddenstoelen zijn de vruchtlichamen die tevoorschijn komen om sporen te produceren en verspreiden om zich voort te planten. 

Hoe oud kan een zwam worden?

In 2000 werd in het Malheur National Forest in de Amerikaanse staat Oregon een sombere honingzwam ontdekt van naar schatting 2400 jaar oud met een ondergrondse zwamvlok van 8,9 km².  Ook in Zwitserland werd een groot en oud exemplaar van deze zwam gevonden:  800m lang, 500m breed en duizend jaar oud.

Hoe herken je de juiste paddenstoel?

Het is de vraag die vele wandelaars zich al gesteld hebben. Sommige zijn makkelijk te herkennen, zoals de rode vliegenzwam.  Ook de grote stinkzwam kan je determineren met je neus. Deze verspreidt namelijk de geur van dode beesten en trekt daarmee ook een zwerm vliegen aan. Maar de meeste paddenstoelen zijn erg moeilijk om te determineren, zelfs voor experts. Natuurpunt helpt je op weg met enkele hulpmiddeltjes:

  • Zoek op kleur, vorm of familie
  • Gebruik de app ObsIdentify: de natuurherkenner in je broekzak. Door je waarnemingen op te slaan, lever je tegelijk een belangrijke bijdrage aan het onderzoek rond soorten. Download hier iObs (iOS) en ObsIdentify (Android).

Door je waarnemingen op te slaan, lever je tegelijk een belangrijke bijdrage aan het onderzoek rond soorten. Bovendien krijg je van experts feedback of de determinatie correct is. Tenslotte kan je bijleren door een cursus te volgen en/of op stap te gaan met een paddenstoelenwerkgroep. Abonneer je op de paddenstoelen.flits en blijf op de hoogte van activiteiten en weetjes over paddenstoelen. 

Opruimers, boombegeleiders en parasieten?

Paddenstoelen worden ook wel ingedeeld in deze drie groepen:

  1. Opruimers of saprofyten: de grootste groep zorgt voor het verteren van bladafval en dood hout. Bekijk alle opruimers
  2. Boombegeleiders of symbionten: deze paddenstoelen leven in symbiose met een bepaalde boom. Bekijk alle boombegeleiders
  3. Parasieten: deze paddenstoelen groeien op een levend organisme en tasten de gastheer aan. Parasieten zijn weinig geliefd, maar vervullen toch een nuttige rol in de natuur. Bekijk alle parasieten

Leer soorten herkennen en geef je waarnemingen door

Afbeelding
ObsIdentify - Shutterstock
NP

Trek met je telefoon naar buiten en identificeer soorten met de gratis app ObsIdentify: de natuurherkenner in je broekzak. Door je waarnemingen op te slaan, lever je tegelijk een belangrijke bijdrage aan het onderzoek rond soorten. Download de app hier:

 

Download voor iOS    Download voor Android

Activiteiten