Dit is één van de belangrijke heidegebieden in Vlaanderen. Tal van waardevolle vennen en heideterreinen liggen verspreid over de regio. De heideterreinen zijn de biotoop van zeldzame planten en dieren die zich specifiek aan dit milieu hebben aangepast. Vennen en hun bewoners zijn op Europese schaal bedreigd. In het Turnhouts Vennengebied treffen we nog waterlobelia, drijvende waterweegbree en oeverkruid aan, echte zeldzaamheden in Vlaanderen, die hier hun laatste groeiplaatsen hebben! In het kader van de Europese habitatrichtlijn werd het gebied daarom opgenomen in het Natura 2000 Netwerk.
Door de openheid en rust in het gebied voelen weidevogels zich hier thuis. In het Turnhouts Vennengebied leeft de tweede grootste populatie grutto in Vlaanderen en broedt de wulp op de heide en omliggende weilanden tussen het Zwart Water en de Hoogmoerheide.
Het Turnhouts Vennengebied maakt deel uit van het Europees netwerk van belangrijke natuurgebieden Natura 2000. Dit gebied geniet de steun van het Life-fonds van de EU.
Vermeld projectnummer 7716 Turnhouts Vennengebied bij elke gift voor dit natuurgebied op rekeningnummer 293-0212075-88 (IBAN = BE56 2930 2120 7588, BIC = GEBABEBB). Vanaf 40 euro wordt een fiscaal attest afgeleverd.